a]nfavtsf s'/f

qmflGtsf/L ?kfGt/0fsf cf7 jif{x?M s]xL l6Kk0fL

— afa'/fd e§/fO{

  

g]kfnL ;j{xf/fju{sf] cu|b:tf g]=s=kf=-dfcf]jfbL_ sf] g]t[Tjdf P]ltxfl;s hgo'¢sf] yfngL ePsf] cf7 jif{ k"/f ePsf] 5 . @#% jif{ klxn] g]kfndf s]Gb|Lo ;fdGtL /fHo;Qf :yfkgfsf] qmd z'? eP/ !() jif{ klxn]sf] ;'uf}nL–;GwLdf Tof] qmd ;dfkg eP otf oL cf7 jif{x? lg;Gb]x g]kfnL Oltxf;sf ;jf{lws dxTjk"0f{ jif{x? x'g\ . oL cf7 jif{df cf7 xhf/ hgf eGbf j9L g]kfnL jL/ / jL/f+ugfx?n] cfÎgf] k|f0fsf] cfx'tL lbP/ g]kfnL ;dfhnfO{ j}rfl/s, /fhg}lts, cfly{s, ;f“:s[lts ;j} lx;fjn] cw{–;fdGtL / cw{–cf}klgj]l;s r/0fjf6 gof“ hgjfbL r/0fdf qmflGtsf/L ?kfGt/0f u/fPsf 5g\ . ;Lldt lhNnf ;b/d'sfd / 7"nf zx/L If]q jfx]s ;Dk"0f{ u|fdL0f If]qdf of] cf7 jif{df k'/fgf] k|ltlqmofjfbL ;Qf Wj:t eP/ gof“ qmflGtsf/L hg;Qf lgdf{0f ePsf] 5 / OG6/g];gn qmfOl;; u|'k h:tf :jtGq cGt/f{li6«o ;+3–;+:yfx?n] ;d]t b]zsf] ;Q/L k|ltzt eGbf j9L e"efu qmflGtsf/Lx?sf] lgoGq0fdf u};s]sf] tYonfO{ :jLsf/]sf 5g\ . To;/L g} kmf}hL–/fhg}lts lx;fjn] cf7 jif{sf] 5f]6f] cjlwdf g} qmflGtsf/L hgo'¢n] /0fg}lts /Iffsf] r/0f kf/ u/]/ /0fg}lts ;Gt'ngsf] r/0fdf k'u]sf] / cj /0fg}lts k|Tofqmd0fsf] lbzfdf cu|;/ /x]sf] s'/f k“'hLjfbL ;}Go ljz]if1x? ;d]tn] :jLsf/]sf 5g\ . To;}n] gjf}+ jif{ k|j]zsf] of] ;'vb cj;/df qmflGtsf/L ?kfGt/0fsf cf7 jif{x?sf] ;+lIfKt j}rfl/s, /fhg}lts, ;f+u7lgs / ;f+:s[lts ;dLIFf u/]/ efjL r'gf}tL / ;Defjgfx?sf] cf+sng ug{' pko'Qm x'g]5 .

j}rfl/s kIf

    g]kfnL hgo'¢n] ut cf7 jif{df olt tLj| ljsf; ug{'df ;j{xf/fjfbL qmflGtsf] j}rfl/s kIfsf] ;jf{lws dxTjk"0f{ e"ldsf /x]sf] :ki6 5 . To; lx;fjn] cfufdL lbgdf hgqmflGtsf] eljio klg d'Vo ?kn] j}rfl/s kIfsf] ljsf;df g} lglxt /xg] :jt: l;¢ 5 . df-n]-dfjfbL qmflGtsf] lj1fgnfO{ b]zsf] 7f]; ljz]iftf / cfGbf]ngsf] ljsf;sf] ult;+u} l;h{gzLn 9+un] k|of]u ug{' / To; qmddf ljrf/ :jo+sf] ljsf; / kl/dfh{g ub}{ hfg' g} xfd|f] cfGbf]ngsf] d'Vo ljz]iftf xf] .

    hgo'¢n] yfngLb]lv To;sf] lg/Gt/tf / ljsf; x'“b} clxn]sf] cfwf/Onfsf lgdf{0f / /0fg}lts ;Gt'ngjf6 /0fg}lts k|Tofqmd0fsf] ;+qmd0fsf] r/0f;Dd cfOk'Ubf j}rfl/s kIfsf vf; vf; d'2fx?df xfd|f] ljz]if hf]8 /x]sf] s'/fsf] dd{nfO{ ;j}n] /fd|/L j'¤g h?/L 5 . æljrf/ / /fhgLlt ;xL jf unt x'gfn] g} ;j} s'/fsf] km};nf ub{5Æ eGg] d"n dfcf]jfbL dfGotfnfO{ ;"qjfSo jgfP/ xfd|+f] kf6L{n] cfGbf]ngsf ljleGg r/0fx?df To;sf] ljlzi7Ls/0f ug]{ k|oTg ub}{ cfO/x]sf] 5 . o; qmddf hgo'¢sf] yfngL / lg/Gt/tfsf] k|f/lDes r/0fdf æljb«f]x ug{' Gofof]lrt xf]Æ, æ/fhg}lts ;Qf jfx]s c? ;j} e|d xf]Æ, æ;Qfsf] hGd jGb'ssf] gfnjf6 x'G5Æ cflb :yflkt gf/fx?df cleJoQm ljb|f]]]]x, ;Qf / ;z:q ;+3if{sf] k|ZgnfO{ cu|:yfgdf /flvPsf] lyof] . hgo'¢sf] yfngLsf] j]nf hf/L ul/Psf] & j“'b] ;}¢flGts k|ltj¢tfdf d'Votof oL s'/fx?df ljz]if hf]8 lbOPsf] lyof] . bzsf}+b]lv ;+zf]wgjfb, ;'wf/jfb / ;+;bjfbdf km:b} cfPsf] sDo'lgi6 cfGbf]ngdf qmde+utf NofP/ u'0ffTds cu|ufdL 5nf+u xfGg df–n]–dfjfbL lj1fgsf] Tof] kIfdf hf]8 lbg' lgtfGt h?/L lyof] . ;fy} k'/fgf] k|ltlqmofjfbL ;Qf lj?¢ ljb«f]x / Wj+; k|wfg ePsf] / ;+u7g / ;+3if{sf] d'Vo ?k kmf}hL ePsf] ;f] cj:yfdf æcfjZostfsf] ;+;f/Æ / ljrf/ tyf g]t[Tjsf] s]Gb«Ls/0fsf] k|Zgdf yk hf]8 lbg' ljNs'n :jfefljs lyof] . To;/L g} cfGbf]ngn] s]Gb|Ls[t / b]ZfJofkL :j?k u|x0f ul/ g;s]sf] k|f/lDes cj:yfdf c/fhstfjfb, pbf/tfjfb / csd{0otfjfb lj?¢ ljz]if j}rfl/s ;+3if{ ;+rfng ug'{ clgjfo{ lyof] .

    5fkfdf/ o'¢sf] lgoldt o'¢df ljsf; / cfwf/ Onfsfx?sf] lgdf{0f;+u} hgo'¢sf] ljsf; / lj:tf/sf] jLrsf] r/0fdf j}rfl/s If]qdf klg gof“ gof“ k|Zgx? p7\g' / ljleGg k|j[lQx?;+usf] ;+3if{ tLj| x'g' :jfefljs lyof] . d'VotM Go"g–k'“hLjfbLcfly{s cfwf/ / ;fdGtjfbL ;+:sf/ tyf ;+:s[ltsf] jf]njfnf /x]sf] xfd|f] h:tf] ;dfhdf j}rfl/s If]qdf Psflt/ h8;"qjfb tyf ?9Ljfb / csf]{lt/ cg'ejjfb tyf Jojxf/jfbsf ;d:of b]vf kg{' cGoyf x'GgYof] . hjls cfwf/ Onfsfx?sf] lgdf{0f ;+u;+u} k'/fgf]sf] Wj+zsf] cltl/Qm gof“ ;Qf, cy{tGq / ;+:s[ltsf] lgdf{0fsf] k|Zg k|jn jGb} u}/x]sf] lyof] / To;n] df–n]–dfjfbL lj1fgnfO{ h8;"qjfbL jf cg'ejjfbL 9+un] xf]Og ls l;h{gzLn / ultzLn ¢GbjfbL 9+un] k|of]u ug]{ dfu ub{Yof] . o;} qmddf xfd|f] cfGbf]nsf gs/fTds j}rfl/s kIfx?sf] ;+Zn]if0f æcfnf]s k|j[lQÆsf ?kdf / ;sf/fTds kIfx?sf] ;+Zn]if0f æk|r08kyÆsf ?kdf ePsf] lyof] . sl/j ;+u};+u} h:tf] ePsf oL gsf/fTds / ;sf/fTds kIfx?sf] ;+Zn]if0fn] hgo'¢nfO{ /0fg}lts /Iffsf] r/0fjf6 /0fg}lts ;Gt'ngsf] r/0fdf ;+qmd0f ug{ dxTjk"0f{ e"ldsf lgjf{x u/]sf lyP .

    ;Dk"0f{ u|fdL0f If]qx?df k|ltlqmofjfbL ;Qf Wj+; eP kl5 Toxf“ gof“ hgjfbL ;Qf lgdf{0f / ;'b[9 ug]{ cfjZostf Psflt/ / hgo'¢nfO{ /0fg}lts ;Gt'ngsf] cj:yfjf6 /0fg}lts k|Tofqmd0fsf] r/0fdf ljsf; ub}{ s]Gb|Lo ;Qf sJhf ug]{ cfjZostf csf]{lt/ pTkGg eP kl5 cfGbf]ngdf k'gM gof“ j}rfl/s k|Zgx? p7\g' ljNs'n :jfefljs x'GYof] . o; qmddf kf6L{ leq / gof“ ;Qfdf hgjfbsf] ljsf;sf] k|Zg ;jeGbf k|jn j}rfl/s k|Zg jg]/ cfpg' :jfefljs lyof] . lsgls leqL kf6L{ k+lQmdf hgjfbsf] k|Zg eg]sf] ;Qf glhs k'u]sf] kf6L{df gf]s/zfxL k'“hLjfbL k|j[lQ x's{g glbg / kf6L{sf] lg/Gt/ ;j{{xf/fs/0f ug{ cfd kf6L{ k+lQmnfO{ lg/Gt/ ;r]t / lqmofzLn jgfO/fVg] ljlw xf] eg] gof“ ;Qfsf] xsdf hgjfbsf] k|Zg eg]sf] k|ltlqmofjfbL ju{x?sf lj?¢ clwgfosTj sfod ug{ ;Dk"0f{ ldq ju{x? / cfd hg;d'bfonfO{ clwstd ?kdf kl/rflnt ug]{ k|Zg xf] . ljutdf ;Qfdf k'u]sf kf6L{x?sf] g]t[Tj k+lQmjf6} gof“ k“'hLklt ju{ hGd]/ k|ltqmflGtsf] g]t[Tj u/]sf] / ljutsf gof“ hgjfbL ;Qfx? ;lhn} ;j{;QfjfbL gf]s/zfxL k'“hLjfbL;Qfdf ktg ePsf] s6' cg'ejsf cfwf/df klg kf6L{ leq / jflx/sf] hgjfbsf] k|ZgnfO{ PssfO;f}+} ztfJbLsf] gof“ cfjZostf cg'?k ljsl;t / kl/dflh{t ug{' kg]{ cfjZostf jf]w ePsf] xf] . oxL tYonfO{ dWogh/ ub}{ xfn} xfd|f] kf6L{sf] s]Gb|Lo ;ldltn] hgjfbsf] ljsf; ;DjGwL gof“ k|:tfj cl3 ;f/]sf] xf]]] / d"ntM oxL hgjfbsf] k|Zgdf g} jt{dfg /fli6«o / cGt/f{li6«o kl/l:yltsf] ;fk]Iftfdf qmlGtsf/L cfGbf]ngn] ;kmntf xfl;n ug]{ jf gug]{ s'/f cGt/lglxt x'g k'u]sf] :jtM :ki6 5 .

    o;/L hgo'¢sf] ljsf;n] pTkGg u/]sf] gof“ ju{;+3if{sf ;d:of ;+u;+u} cfGbf]ngdf gof“ gof“ j}rfl/s k|Zgx? p7\b} u/]sf] / cfufdL lbgdf klg p7\b} hfg] s'/fnfO{ ;j{xf/fjfbL qmflGtsf/Lx?n] 7Ls;+u u|x0f ug{ h?/L 5 . o; ;Gbe{df xfdLn] d'Vo Wofg lbg'kg]{ k|Zg s] xf] eg] df–n]–dfjfbL lj1fgsf d"n lgodx?nfO{ bx|f];+u kqmb} ltgnfO{ 7f]; ;do / kl/l:ylt cg's'n l;h{gzLn 9+un] k|of]u / ljsf; ug]{ qmddf g} æk|r08kyÆsf] ljsf; ePsf] xf] / To;nfO{ cem} l;h{gzLn 9+un] k|of]u ug]{ s'/fdf g} xfd|f] qmflGtsf] eljio lge{/ /x]sf] 5 . k/Gt' Oltxf;df cj;/jfbsf] ljz]iftf s] /xg] u/]sf] 5 eg] To;n] k|To]s ljsl;t ljrf/sf] ?k kIfnfO{ dfq c“7\ofP/ ;f/ kIfnfO{ ltnf~hnL lbg] jf ljs[t kfg]{ ub{5 / xfd|f] ;Gbe{df klg xfdL ;j} To:tf ;Defljt cj;/jfbL k|j[ltx?jf6 j]n}df ;ts{ /xg h?/L 5 . vfzu/L xfd|f] cfGbf]ng s]Gb|Lo ;Qfsf] glhs k'Ug nfu]sf] l:yltdf d'VotM hgjfbsf] k|ZgnfO{ h;/L ljsf; ug{' kg]{ cfjZostf 5 olb xfd|f] ljrf/ ;+Zn]if0f / hgjfbsf] Jojxfl/s cEof;df cGt/lj/f]w k}bf eof] cyjf ljrf/ / ;+u7g tyf cfr/0f jLrdf lj/f]wfef; k}bf eof] eg] To;n] cGttM ljrf/nfO{ g} lgif]w ug]{5 / To;n] :jtM qmflGtdf 3fts gsf/fTds c;/ kfg]{5 .

/fhg}lts–kmf}hL kIf

    g]kfnL hgo'¢sf] tLj| ljsf;sf] csf]{ dxTjk"0f{ sf/s tTj /fhg}lts tyf kmf}hL /0fgLlt / sfo{gLltsf] ;xL lg?k0f / ;+rfng xf] . o; l;nl;nfdf /0fg}lts b[9tf / sfo{gLlts nrstfsf] lg/Gt/ cEof;, kmf}hL tyf u}/–kmf}hL sfjf{{xLx?sf] ;xL ;Gt'ng, / /fli6«o tyf cGt/f{li6«o juL{o zlQm ;Gt'ngsf] ;xL cf+sng / k|wfg tyf uf}0f cGt/lj/f]wsf] ;xL kl/rfng, ljz]if dxTjk"0f{ 5g\ .

    kf6L{ :yfkgfsfnb]lv jofln; jif{;Dd ult/f]w / csd{0otfsf] cj:yfdf /x]sf] g]kfnL sDo'lgi6 cfGbf]ngn] klxn] Pstf s]Gb| / kl5 dfcf]jfbLsf] ?kdf k'gw|{'jLs/0f / hgo'¢sf] yfngL kZrft\ tLj| cu|ult lng'sf] k5fl8 kf6L{n] cg';/0f u/]sf] /0fgLlts 9[9tf / sfo{gLlts nrstfsf] gLltn] ljz]if e"ldsf v]n]sf] s'/fdf s;}nfO{ s'g} ;Gb]x /xg' x“'b}g . lsgls g]kfnL ;dfhsf] rf/LqLs/0f cw{–;fdGtL / cw{–cf}klgj]l;s ?kdf u/]/ gof“ hgjfbL qmflGtsf] /0fgLlt to ug]{ sfd @))^ ;fndf g} eP klg /0fgLlt / sfo{gLltsf] plrt >+[vnf ldnfpg] / /0fgLltdf b[9 /x“b} sfo{gLltdf cj:yf cg';f/ nlrnf] x'g] sfo{ ljutdf x'g ;s]sf] lyPg . of t /0fgLlt gof“ hgjfbL qmflGt / ;z:q ;+3if{sf] jtfP/ sfo{gLlt ;+;bLo Joj:yf / r'gfjL k|lt:kwf{sf] lng] 5b\d ;+zf]wgjfbL k|j[lQ, jf /0fgLlt / sfo{gLlt b'j} ;+;bLo Joj:yf / r'gfj ckgfpg] gf+uf] ;+zf]wgjfbL k|j[lQ ljutdf xfjL /x“b} cfPsf] lyof] . Tof] unt k/Dk/fsf] cGTo ub}{ xfd|f] kf6L{n] Psflt/ gof“ hgjfbL qmflGt / bL3{sfnLg hgo'¢sf] /0fgLltnfO{ b[9tfk"j{s c+uLsf/ u¥of] eg] csf]{lt/ jbln+bf] juL{o zlQm ;Gt'ng cg'?k nlrnf]9+un] tTsfnLg sfo{gLlts nIo lgwf{/0f ug]{ / ;+3if{ / ;+u7gsf ljljw ?kx? ckgfpg] sfd s'zntfk"j{s u¥of] . vfzu/L hgo'¢ z'? e};s]kl5 /0fgLlts nIodf b[9 /x“b} h'g 9+un] cfjZostf cg';f/ ;j} kIfx?;+u jftf{, ;xsfo{ / sfo{ut Pstfsf] gLlt lnof] / ;+ljwfg;ef dfkm{t\ k'“hLjfbLu0ftGqnfO{ ;+:yfut u/]/ cl3 j9\g] nufotsf sfo{gLlt k|:t't u¥of] To;n] cfGbf]ngnfO{ oxf“;Dd Nofpg dxTjk"0f{ e"ldsf v]Nof] . To;/L g} cfjZos

kbf{ gof“ hgjfbL Joj:yf eGbf tnsf] ;+qmd0fsfnLg hgjfbL Joj:yfdf 6]s]/ cl3 j9\g] tTk/tfn] klg cfGbf]ngsf] cfwf/ lj:tf/ ug{ /fd|f] e"ldsf v]n]sf] s'/f kl5Nnf] 36gfqmdx?n] k'i6L ul//x]5g\ .

    To;/L g} ;+3if{sf ?kx?sf] xsdf gof“ hgjfbL qmflGtsf] r/0fel/ kmf}hL ;+3if{sf] ?knfO{ k|wfgtf lb+b} cGo u}/–kmf}hL, zxl/of / v'nf ;+3if{sf ljlwx?nfO{ ;d]t ;xfos ?kdf ckgfpb} hfg' xfd|f] cfGbf]ngsf] ;kmntfsf] csf]{ sf/0f xf] . z'?b]lv g} b'Zdgn] hlt;'s} b':k|rf/ / Jojwfg u/] klg xfdLn] xd]zf ljljw tx / tKsfsf hg;d'bfo jLrdf k'Ug] / pgLx?nfO{ cfGbf]lnt kfg]{ ;+3if{sf ljljw ?kx? ckgfpg Wofg lbO/x\of}+ . xfd|f] cfGbf]ng æcft+sjfbÆ geP/ hgo'¢ x'g'sf] k5fl8sf] Pp6f d'Vo /x:o oxL xf] / o;nfO{ qmfGtsf/Lx?n] slxNo} Go"gLs/0f ug{'x'“b}g . To:t} kmf}hL ;+3if{sf] xsdf klg xfdLn] z'?df b'Zdgsf sdhf]/ 7fp“x?df ;fgf ;fgf 5fkfdf/ sfjf{xLx?jf6 yfngL u/]/ qmdzM 7"nf 5fkfdf/ sfjf{xL x'“b} rnfodfg o'¢ / df]rf{j¢ o'¢;Dd k'Ug] / ufp“jf6 ;fgf zx/ x'“b} 7"nf zx/;Dd cfqmd0f ug]{ gLlt ;kmntfk"j{s cg';/0f u¥of}+ / ul//x]5f}+ . ;fy} ;do cg';f/ ljs]lGb|t / s]lGb|t sfjf{xLx?sf] plrt ;Gt'ng / slxn] dfqfjf6 u'0f tyf slxn] u'0fjf6 dfqf xfl;n ug]{ gLltsf] ljz]if dxTj /x]sf] :jt: :ki6 5 .

    xfd|f] cfGbf]ngsf] ;kmntfsf] csf]{ c;fWo} dxTjk"0f{ kIf lg/Gt/ kl/kl/jt{gzLn /xg] /fli6«o tyf cGt/f{li6«o zlQm ;Gt'ngsf] ;xL klxrfg / kl/rfng xf] . sltkon] b]zleq sfod /x]sf] dfcf]jfbL qmflGtsf/L, ;+;bjfbL / /fhfjfbL zlQmx?sf] lqkIfLo ;+3if{ / cGt/f{li6«o ?kdf klg g]kfnsf] ;Gbe{df ef/t, rLg / cd]l/sf–j]nfot jLrsf] d"nt: lqkIfLo zlQm;+3if{sf] kl/rfngnfO{ cem} 7Ls 9+un] j'¤g g;s]sf] / To;df xfd|f] c:yL/tf jf cljZjf;gLotf /x]sf] cf/f]k nuffpg] ub{5g\ . t/ xfd|f] j:t'lgi7 bfjL / tYo s] xf] eg] xfdLn] of] leqL / jflx/L lqkIfLo zlQm ;+3if{df xd]zf b]z / hgtfsf] bL3{sfnLg lxtnfO{ Wofgdf /fv]/ tTsfn d'Vo b'Zdgsf lj?¢ uf}0f b'Zdg jf 9'nd'n] ldq;+u sfo{ut Pstf jf ;dembf/L ug]{ gLlt lnPsf 5f}+ . cfGbf]ngsf] ljsf;;+u} oltj]nf leqL ?kdf /fhf / jflx/L ?kdf cd]l/sL ;fd|fHojfb g]kfnL hgtf / /fi6«sf] d'Vo b'Zdg / vt/f ePsfn] ltgsf lj?¢ c? ;j} leqL / jflx/L zlQmx?;+u ljleGg ?kdf Pstf / ;dembf/L sfod ug]{ xfd|f] 3f]lift / v'nf gLlt xf] . o;df cj;/jfb / if8\oGqsf] s'g} uGw vf]Hg' lg/y{s xf] / of] df–n]–dfjfbL qmflGtsf] lj1fg;Ddt l;¢fGtlgi7 / ;xL gLlt xf] eGg] xfd|f] b[9 ljZjf; 5 .

;f+u7lgs kIf

   s'g} klg ljrf/ / /fhgLltsf] Jojxfl/s sfof{Gjog / k|of]u ;+u7g dfkm{t\ x'G5 . To; cy{df ljrf/ / /fhgLltsf] ljsf; ;+u;+u} ;+u7gsf ljljw If]qdf klg ;dfg'kflts ljsf; / ?kfGt/0f EfPg eg] cfGbf]ngn] ck]lIft ult / nIodf ljsf; ug{ ;Sb}g . ljut cf7 jif{sf] rf}tkmL{ qmflGTfsf/L ?kfGt/0fsf] qmddf d'Vot: kf6L{, hg;]gf / ;+o'Qmdf]rf{ jf hg;Qfsf If]qdf ePsf kl/jt{gx? To;}n] w]/} dxTjk"0f{ 5g\ .

    ;j{k|yd qmflGtsf/L cfGbf]ngsf] d'Vo g]t[TjbfoL zlQm kf6L{sf] j}rfl/s / ;+u7gfTds :t/ / 9f“rf z'?df sdhf]/ /xg' :jfefljs lyof] . lsgls t]>f] dxflwj];g kZrft\ l5GgleGg eP/ u'6 pk–u'6df ljeflht kf6L{nfO{ klxn] Pstf s]Gb| / kl5 dfcf]jfbLsf] ?kdf PsLs[t / w|'jLs[t t ul/Psf] lyof] t/ j:t'sf] ljsf;sf] lgod cg';f/ To;df k'/fgf] ljrf/ / z}nLsf] k|efj hjh{:t ?kdf sfod /xg' clgjfo{ lyof] . To;/L g} hgo'¢sf] yfngL kZrft ;+VofTds / ef}uf]lns b'j} lx;fjn] HofldtLo cg'kftdf ePsf] kf6L{sf] lj:tf/nfO{ gof“ ljrf/, /fhgLlt / ;+u7gsf] 9f“rfdf 9fNg' csf]{ 7"nf] r'gf}lt lyof] . vf;u/L kf6L{nfO{ klg ef}lts ;+;f/sf ;j} j:t'x? em}+ ljkl/tx?sf] PsTjsf] ?kdf j'¤g] ¢GbjfbL lrGtgsf] ;§f ;d?k j:t'x?sf] of]u ;Demg] PsdgfjfbL / clwe"tjfbL ;f]rsf sf/0fn] kf6L{df Psflt/ c/fhstfjfb / csf]{lt/ gf]s/zfxL k|j[lQ xfjL jGg' cjZoDefjL lyof] . of] l:yltdf ju{;+3if{sf] ljsf; ;+u;+u} kf6L{ leq klg ljljw ?kdf cGt/;+3if{ rNb} uof] / kf6L{nfO{ gof“ ljsl;t ljrf/ / ju{–;+3if{sf] cfjZostf cg'?k dflyb]lv tn;Dd ?kfGtl/t ub}{ n}hfg] k|oTg hf/L /xof] . kmn:j?k z'?sf] r/0fdf kf6L{nfO{ PsLs[t / s]Gb«Ls[t ug]{ s'/fdfly hf]8 lb“b} kl5Nnf] r/0fdf hgjfbsf] cEof;dfly j9L hf]8 lbg] qmd;Dd cfOk'Ubf hgjfbL s]Gb|Lotfsf] ;]xL ;~rfng dfkm{t\ gof“ 9+usf] kf6L{ lgdf{0f ug]{ l;nl;nfdf dxTjk"0f{ pknJwL xfl;n ePsf 5g\ . t}klg cem}+ klg gof“ ljrf/ / k'/fgf] ;+u7g tyf z}nL jLrsf] cGt/lj/f]w g} qmflGtsf/L cfGbf]ngdf d'Vo ;d:of jg]/ /x]sf] 5 / To;nfO{ xn ug{df xfdLn] d'Vo hf]8 nufpg' k/]sf] 5 . ju{;+3if{ / cGt/;+3if{ jLrdf ¢GbfTds cGt/;DjGw x'g] / sltko cj:yfdf kf6L{sf cGt/;+3if{sf ;d:of xn u/]/ dfq ju{;+3if{nfO{ cu|ult lbg ;lsg] s'/fnfO{ klg qmflGtsf/Lx?n] xd]zf Vofn /fVg'kb{5 .

    hg;]gfsf] lgdf{0fsf] xsdf rflx hgo'¢sf] yfngL kZrft\ dfq} of] k|lqmof z'? ePsf] / k'/fgf] ;]gfsf] pkl:ylt / k|efj To;df vf;} g/x]sf] sf/0fn] qmflGtsf/L ljrf/ cg'?k g} hg;]gfsf] lgdf{0f ;xh ?kdf x'g' :jfefljs lyof] . To; lx;fjn] z'?sf ;fdfGo n8fs' bn / :jo+;]js bn b]lv jLrsf 5fkfdf/ bn / ldlnl;of x“'b} clxn]sf] xhf/f}+sf] ;+Vofsf] lgoldt hg;]gf / hgldlnl;of u7g ug{ ;Dej ePsf] 5 . d'VotM æjGb'sn] kf6L{ xf]Og ls kf6L{n] jGb'snfO xf“S5Æ / æ/fhgLltnfO{ sdfgdf /fvÆ eGg] dfcf]jfbL dfGotfnfO{ s]Gb«df /fv]/ ljleGg pTkLl8t ju{, hflt, If]q, dlxnf / blntx?sf] ;xeflutfnfO{ ;'lglZrt ub}{ hg;]gfsf] lgdf{0f ul/Psfn] clxn];Dd hg;]gfsf] ljsf;qmd t'ngfTds ?kn] ;xh / ;Gtf]ifhgs /x]sf] 5 . km]l/ klg hg;]gf :jefj}n] hg;Qfsf] d'Vo c+u x'g] / lgoldt jlg;s]sf] hg;]gf qmdz: hgtfjf6 s6\g ;Sg] x'gfn] j]n}b]lv ;xL ljrf/ / /fhgLltn] n}; ug{ ;lsPg / hg;]gfnfO{ ;z:q hg;d'bfosf] ;fu/df ljlng u/fpg] of]hgfj¢ k|of; ePg eg] hg;]gfdf klg gf]s/zfxL k“'hLjfbL lrGtg xfjL eP/ To;n] k|ltqmflGtsf/L lbzf ;dfTg] vt/f k|jn /xg]5 .

    qmflGtsf/L ;+o'Qm df]rf{ / hg;Qf lgdf{0fsf] If]qdf ljut cf7 jif{sf] bf}/fgdf ePsf cfZro{hgs k|ultk|lt xfdLn] uj{ ug}{k5{ . ;of}+ jif{b]lv b]zdf ;fdGtL /fhtGqfTds /fHo;Qfsf] Ps5q jf]nfjfnf /x“b} cfPsf]df hgo'¢sf] bf}/fgdf ;Dk"0f{ u|fdL0f Onfsfdf k'/fgf] ;QfnfO{ Wj+; u/]/ To;sf] :yfgdf pTkLl8t ju{, hflt, If]q, ln+u, blnt / cGo ;d'bfosf] qmflGtsf/L ;+o'Qm df]rf{sf] ?kdf gof“ hg;Qf lgdf{0f x'g' lgZro g} P]ltxfl;s dxTjsf] ljifo xf] . vf;u/L kxfl8of cfo{–v; slyt pRr hftLo cx+sf/jfbdf cfwfl/t Psn s]Gb|Lo ;fdGtL /fHo;Qfsf] 7fp“df pTkLl8t hflt / If]qx?sf] cfTdlg0f{osf] clwsf/ ;lxt :jzfl;t hg;/sf/x? -h:t} ;]tL–dxfsfnL, s0ff{nL–e]/L, yf?jfg, du/ft, td'jfg, tfdfª ;flnª, dw];L / ls/f“t :jfoQ hg;/sf/_ xfn} dfq b]zJofkL ?kdf u7g / 3f]if0ff x'g' ljz]if P]ltxfl;s dxTjsf] s'/f xf] . km]l/ klg Psflt/ s]Gb|Lo ;Qf sJhf geP;Dd :yfgLo / If]qLo hg;/sf/x?nfO{ ;'b[9 / ;'/lIft ug]{ r'gf}ltk"0f{ ;d:of / csf]{lt/ hg;Qf :jo+sf] gf]s/zfxLs/0f eP/ To;n] k|ltqmflGtsf/L lbzf ;dfTg] vt/f c;fWo} uDeL/ ?kdf ljBdfg 5g\ . To;sf] lglDt xfdLn] ljutsf k|ltqmflGtsf s6' cg'ejjf6 kf7 l;Sb} / PSsfO;f} ztfJbLsf] gof“ r]tgf / gof“ cfjZostf cg';f/ hgjfbsf] k|ZgnfO{ ljsl;t u/]/ hg;Qfdf ;j{xf/fjuL{o g]t[Tj / cfd hg;d'bfosf] ;xeflutf, lgu/fgL / x:tIf]k ;'lglZrt ug]{ ljlw ;+:yfut ug}{kb{5 . clxn] xfd|f] kf6L{sf] s]Gb|Lo ;ldltn] z'? u/]sf] hgjfb ;DjGwL jx;sf] Jojxfl/s dd{ / cf}lrTo oxL++g]/ xf] . k/Gt' xfdLn] d'vn] hgjfbsf] ljsf;sf] s'/f ug]{ t/ xfd|f ;Dk"0f{ cfr/0f, Jojxf/ / z}nL rflx+ ;fdGtL tyf gf]s/zfxL k“'hLklt ju{sf] h:tf] r/d Psflwsf/jfbL tyf ;j{;QfjfbL /lx/x] eg] xfdLn] gof“ P]ltxfl;s bfloTj lglZrt ?kdf k"/f ug{ ;Sg]5}gf}+ .

;f+:s[lts kIf

   qmflGtsf/L ?kfGt/0fsf] clGtd s;f}6L dflg;sf] r]tgf, cfr/0f / ;fdflhs Jojxf/ ;lxtsf] ;f+:s[lts If]qsf] ?kfGt/0f xf] . ;fy} ;f+:s[lts If]qsf] ?kfGt/0f ;jeGbf h6Ln / bL3{sfnLg k|s[ltsf] klg x'G5 . dfcf]sf] g]t[Tjdf ;+rflnt dxfg\ ;j{xf/f ;f+:s[lts qmflGt To;sf] hLjGt pbfx/0f xf] .

    ljut cf7 jif{sf] hgo'¢ sfndf g]kfndf nfdf] ;dob]lv ljBdfg sljnfO, ;fdGtL / ;fd|fHojfbL ;+:s[ltsf] ;lDd>0fjf6 jg]sf] ljlrq vfnsf] lvr8L ;+:s[ltnfO{ Wj+z ug]{ / To;sf] :yfgdf ;dfhjfb pGd'v gof“ hgjfbL ;+:s[ltnfO{ :yflkt ug]{ lbzfdf dxTjk"0f{ k|ult ePsf 5g\ . vf;u/L u|fdL0f Onfsfx?df ;fgf] lghL ;DklQdf cfwfl/t / ;fdGtL lkt[;QfTds / hftLo lje]bsf] k/Dk/f¢f/f u|l;t ;+sL0f{, ?9LjfbL / lk5l8Psf] ;+:s[ltnfO{ w]/} xb;Dd Wj+; u/]/ ln+uLo tyf hftLo ;dfgtf / ;fd'lxs >ddf cfwfl/t gof“ ;+:s[ltsf] ljsf; ug]{ ;/fxgLo k|of; ePsf] 5 . ljz]iftM dlxnf, blnt / hghflt dflysf] k/Dk/fut pTkL8g / tL;“u hf]l8Psf s';+:sf/x?nfO{ lj:yflkt ug]{ lbzfdf ePsf pNn]Vo k|ultx?nfO{ lj/f]wLx?n] ;d]t :jLsf/]sf 5g\ . To;/L g} wfld{s cGwljZjf;, hGd–d[To' ;+:sf/, k|]d, ljjfx / kl/jf/ cflb;+u ;DjlGwt cj}1flgs, ?l9jfbL / zf]if0fo'Qm d"No–dfGotf / cfr/0fnfO{ kl/Tofu u/]/ hgjfbL d"No dfGotf / z}nL :yflkt ug{df klg ;/fxgLo k|ult ePsf] 5 . ;fy} lzIff, :jf:Yo, dgf]/~hg cflbsf] lj:tf/ / hgd'vL ;flxTo, snf, ;+:s[ltsf] k|rf/ k|;f/åf/f k|ultzLn ;+:s[lt lj:Qfl/t ug]{ sfo{ klg lk5l8Psf u|fdL0f If]qx?df pNn]v ?kdf e}/x]sf] 5 . d'Vo ?kdf ;fgf] lghL ;DklQsf] df]x / ls;fgx?sf] ;fd'lxs eGbf PSnfPSn} >d ug]{ k|j[lQ g} lk5l8Psf] JolQmjfbL, ?l9jfbL, lkt[;QfTds tyf cGw>¢fjfbL ;+:s[ltsf] >f]t ePsfn] To;sf] j:t'ut cfwf/ eTsfP/ hgjfbL / ;dfhjfbL ;+:s[ltsf] cfwf/zLnf lgdf{0f ug{ ;xsf/L / ;fd'lxs >dsf ljlwx?nfO{ k|>o lbg] k|of; e}/x]sf] 5 . ;fy} ;fd|fHojfbL / nfx'/] ;+:s[ltsf] 3';k}7n] l;h{gf u/]sf] vRr8 ;fdGtL–gf]s/zfxL k'“hLjfbL;+:s[ltsf lj?¢ klg cleofg ;+rfng ug]{ k|oTg ePsf] 5 . oxf“g]/ ;jeGbf uj{ ug{ nfos pNn]Vo kIf s] xf] eg] ;dfh / b]zsf] lglDt cfÎgf] Hofg xf“;L xf“;L jlnbfg lbg] h'g pRr ;+:s[lt cf7 xhf/ eGbf j9L zxLbx?n] ;"qkft u/]sf 5g\ ToxL g} gof“ hgjfbL / ;dfhjfbL ;+:s[ltsf] d'Vo cfwf/lznf xf] .

    t}klg o'uf}+b]lvsf] sljnfO, bf; / ;fdGtjfbL ;+:s[ltsf] cjz]if, slyt e"d08nLs/0fsf] gfp“df tLj| ultdf ;fd|fHojfbL pkef]QmfjfbL ;+:s[ltsf] 3';k}7 / pTkfbs zlQmsf] cToGt Go"g ljsf;sf] sf/0fn] k'/fgf] ;+sL0f{, ?l9jfbL, kfv08L / 5f8f ;+:s[ltsf] cGTo u/]/ gof“ hgjfbL / k|ultzLn ;+:s[ltsf] ljsf; ug]{ sfo{ c;fWo} si6;fWo 5 . vfzu/L gof“ ;Qfsf] glhs k'Ug] qmd ;+u;+u} kf6L{, ;]gf / ;Qfsf] g]t[TjbfoL :yfgdf /xg]x? jLrdf gf]s/zfxL k“'hLjfbL / Psflwsf/jfbL ;+:s[ltsf] ljsf; eP/ To;n] ;Dk"0f{ cfGbf]ngnfO{ g} k|b'lift ug]{ vt/fjf6 xfdL j]n}df ;ts{ /xg} kb{5 . d'vn] qmflGtsf/L nÎkmfhL nufP/ tNnf] :t/sf sfo{stf{ / cfd hg;d'bfonfO{ e|d lbg] t/ JolQmut cfr/0fdf r/d pkef]Qmfjfb, ljnfl;tf, e|i6rf/, if8\oGq, hfnem]n cflbdf lgln{Kt /x]/ gof“ gf]s/zfxsf] bf]xf]/f] hLjg lhpg] kfv08L ;+:s[ltnfO{ gf¨]emf/ kfg{ ;j}n] j]n}df Wofg lbg} k5{ .

efjL r'gf}lt / ;Defjgf

    ljut cf7 jif{sf] hgo'¢sf] bf}/fgdf d"nt: kf6L{sf] ;xL gLlt / xhf/f}+ zxLbx?sf] pRr jlnbfgsf] kl/0ffd :j?k g]kfnL ;dfhsf x/]s If]qdf ljB'tLo t/+u ;+rfl/t ePsf] / qmflGtsf/L ?kfGt/0fsf] k|lqmofn] tLj| ult lnPsf]df ;j} ;Rrf qmflGtsf/Lx?n] uj{sf] cg'e"lt ug}{kb{5 . clxn];Ddsf xfd|f k|ult, ;kmntf / ;sf/fTds kIfx? Kf|wfg x'g\ / sdhf]/L, c;kmntf / gsf/fTds kIfx? Uf}0f x'g\ eGg] s'/fdf klg xfdLdf s'g} l4ljwf /xg' x'“b}g . t}klg lg/Gt/ kl/jt{g / ultdf /x]sf] jf:tljs b'lgof“df xfdLn] qmflGt ul//x]sf 5f}+ / qmflGtsf/L o'¢sf] lgod cg';f/ /0fg}lts ;Gt'ngjf6 /0fg}lts k|Tofqmd0fsf] r/0fdf ;+qmd0f ;jeGbf h6Ln / r'gf}ltk"0f{ x'G5 eGg] s'/fnfO{ xfdLn] k6Ss} gh/cGbfh ug{' x'b}g . To; lx;fjn] d'Vot: ju{-;+3if{ / cGt/;+3if{sf If]qdf b]vf kg]{ r'gf}ltnfO{ xfdLn] cfufdL lbgdf s;/L ;fdgf ub{5f}+ To;}df xfd|f] qmflGtsf] eljio / ;Defjgf lglxt /xg]5 .

    ;j{k|yd, ju{;+3if{sf] If]qdf clxn];Dd cfOk'Ubf k|ltlqmofjfbL ;Qf d"nt: k/flht e};s]sf] 5 / cj p;n] ;fd|fHojfbsf] cf8df lg/+s'z /fhtGqsf] g]t[Tjdf r/d ;}Go kmfl;jfbsf] cEof; ug]{ k"/f ;+s]t lbO;s]sf] 5 . xTof/f 1fg]Gb«sf] xfn}sf] 6fOd klqsfsf] cGt/jftf{ -@^ hgj/L @))$_ / g]kfnu~hsf] efif0f -* km/j/L @))$_ jf6 To;sf] :ki6 pb\3f]if e};s]sf] 5 . of] l:yltdf Psflt/ qmflGtsf/Lx?n] cfÎgf] kmf}hL zlQmnfO{ cem} ;'b[9 / ;jn kf/]/ k|ltlqmofjfbL zfxL ;]gfnfO{ Wj:t kfg]{ tof/LnfO{ c? tLj|tf lbg'kb{5 eg] csf]{lt/ ;fdGtL lg/ªs'z /fhtGqsf] cGTo u/]/ k'“hLjfbLnf]stflGqs u0ftGqnfO{ ;+:yfut ug{ rfxg] ;j} ;+;bLo / u}/-;+;bLo zlQmx?;+u ljleGg :t/sf] Pstf sfod u/]/ b]zJofkL hg;+3if{ / hgljb«f]xsf] tof/L ug{'kb{5 . ;fy} ljZjsf hgtfsf] Ps gDj/ b'Zdg cd]l/sL ;fd|fHojfb g} cfÎgf] bL3{sfnLg ;fdl/s :jfy{sf] Ph]08f l;xt of] zfxL ;}lgs kmfl;jfbnfO{ sfvL RofKg d'Vo cu|;/ ePsfn] cGt/f{li6«o ?kdf ;Dk"0f{ cd]l/sL ;fd|fHojfb lj/f]wL zlQmx?;“u ;Dej eP;Dd Pstf, ;dembf/L, tfnd]n sfod ug]{ sf]lzz ug{'kb{5 . o;/L xfdLn] /fli6«o / cGt/f{li6«o zlQm ;Gt'ngsf] 7Ls cf“sng ub}{ cGt/lj/f]wx?sf] ;xL kl/rfng ug{ ;Sof}+ / hgjfbL qmflGtsf] tTsfnLg Ph]08fnfO{ 7Ls;“u kqm]/ cfÎgf] kmf}hL / u}/-kmf}hL zlQmnfO{ plrt 9+un] pkof]u u¥of}+ eg] s]xL jf+ufl6+uf] jf6f] eP/ jf sltko pkr/0fx? kf/ u/]/ eP klg g]kfnL hgqmflGtsf] clGtd ljhonfO{ s;}n] /f]Sg ;Sg]5}g .

    bf]>f] s'/f, ju{;+3if{df ljhonfO{ ;'lglZrt ug]{ / qmflGtkl5 k|ltqmflGt /f]s]/ lg/Gt/ qmflGtsf] lbzfdf cl3 j9\g] xfd|f] ;jeGbf dxTjk"0f{ k"j{zt{ eg]sf] kf6L{leq lg/Gt/ ?kdf rln/xg] cGt;+3if{nfO{ 'tLg u/ tLg gu/' sf] l;¢fGtsf cfwf/df ;xL 9+un] ;+rfng u/]/ kf6L{sf] ;j{xf/fjfbL rl/qnfO{ ;'lglZrt ug]{ / hg;]gf tyf hg;Qfdf gof“ ljsl;t hgjfbsf] cjwf/0ffsf] cfwf/df ;xL ;j{xf/fjfbL g]t[Tj sfod ug]{ k|Zg g} xf] . vfzu/L ;Qf glhs k'Ug nfu]sf] kf6L{df g]t[Tjsf] gf]s/zfxLs/0fsf] vt/f g} k|d'v /xg] x'gfn] To;sf lj?¢ cfd sfo{stf{ / hgtfnfO{ Jofks hgjfbsf] cEof; dfkm{t lgu/fgL, x:tIf]k / ljb«f]xsf] lglDt tof/L ug]{ sfdnfO{ k|d'vtf lbg'kb{5 . ljutdf ;Qfdf k'u]sf] kf6L{sf] g]t[Tj k+lQmjf6} gof“ gf]s/zfxL k'“lhklt ju{ hGd]sf] / To;n] g} k|ltqmflGtsf] g]t[Tj u/]sf] 36gfjf6 plrt kf7 l;s]/ xfdLn] g]t[Tjsf] dflyNnf] k+lQmdf g} cGt/;+3if{nfO{ tLj| kfg]{ / To; cleofgdf cfd sfo{stf{ / hg;d'bfo ;d]tnfO{ ;lqmo ;xefuL jgfpg] ljlw lglZrt ug}{kb{5 . ;du|df kf6L{, ;]gf / ;Qfdf x's{g nfu]sf ;j{;QfjfbL k|j[lQ lj?¢ lg/Gt/ ;+3if{ rnfP/ ;j{xf/fjfbL /fhgLltnfO{ xd]zf sdfgdf /fVg] gof“ ljlw lgdf{0f ug{ xfdLn] tTsfn d'Vo hf]8 nufpg'kb{5 . ut h]7df xfd|f] kf6L{sf] s]Gb|Lo ;ldltn] u/]sf] PSsfO;f}+ ztfJbLdf hgjfbsf] ljsf; ;DjGwL jx;, 5nkmn / cGt/lqmof rnfpg] lg0f{osf] d"n dd{ / ;f/tTj oxL xf] .

        xfd|f] kf6L{n] clxn];Dd h8;"qjfb / cg'ejjfbsf lj?¢ lg/Gt/ ;+3if{ u/]/ xfd|f] 7f]; ;do / kl/l:yltdf s'zntfk"j{s k|of]u ub}{ cfO/x]sf] df-n]-dfjfbL lj1fgnfO{ ju{;+3if{ / cGt/;+3if{sf] If]qdf cem} l;h{gzLn / s'zntfk"j{s k|of]u ug{ ;s]df cfufdL lbgdf tL b'j} If]qdf xfd|f] cjZoDefjL ljhonfO{ s;}n] /f]Sg ;Sg]5}g .  @)^) kmfu'g $