jftf{, j}b]lzs x:tIf]k / ;+;bLo bnx?sf] cfGbf]ng

    lgd{n s'df/

    ev{/ dfq g]=s=kf=-dfcf]jfbL_ / k'/fgf] ;Qf aLrdf bf];|f] jftf{ ;DkGg ePsf] 5 . pQm jftf{df ePsf ;xdlt jf c;xdltx? ;a} ;fj{hlgs geO;s] klg kqsf/ ;Dd]ng dfkm{t ;fj{hlgs ePsf cleJolQmx? ;'Gbf jftf{n] ;sf/fTds df]8 lng vf]h]sf] b]lvG5 .. clkt' ljifosf] ;f/tTj / To;sf] uDeL/tf x]bf{ o;nfO{ k'li6 ug{] k|z:t cfwf/x? 5}gg . cem a]nf df}sfdf ;/sf/L kIfx?af6 eP ul/Psf gf}6sL x]bf{ cem} klg cu|ufdL lgsf; slt ;'lglZrt 5 eGg] s'/f z+sfsf] 3]/fd} s}b 5 .

    7Ls oxL ;Gbe{df ljb]zL k|ltlqmofjfbL zlQmx? 5ftL km'nfP/ g]kfn / g]kfnsf] /fli6«otfdfly v]njf8 ug{ u'? of]hgf tof/ ul//x]sf 5g\ . vf;u/L cd]l/sL ;fd|fHojfbn] cfºgf] v'gL g+u|f blIf0f Plzof;Dd km}nfpg] / bL3{sfnLg ?kdf g]kfnnfO{ ;fdl/s cv8f agfO{ rLgdfly sAhf ug{] /0fgLlt cg';f/ of] jf Tof] k|sf/sf] if8\oGq ;Demf}tf jf ;xdlt ug{ vf]lh/x]sf] 5 . cfhsf] of] @! cf}+ ztfAbLsf] ljifd kl/l:yltdf cfºgf] :jfwLgtf, :jtGqtf / /fli6«o cv08tfsf] /Iff ul//x]sf tdfd ;fgf d'n'sx?sf ;fd' dfq xf]Og ;fk]lIfs ljzfn t/ Ps jf csf{] k|sf/n] ;'k/kfj/sf] ?kdf ljsl;t x'g vf]lh/x]sf /fi6«x?df ;d]t cd]l/sL ;fd|fHojfbsf] lu4] gh/ kg{' / To;sf] sxL st}af6 lj/f]w klg x'g g;Sg' lgs} b'ef{Uok"0f{ ag]sf] 5 .

    cfh lagfsf/0f, olt;Dd ls p;s} g]t[Tjdf rNg] ;+o'Qm /fi6« ;+3sf] ;'emfj / lgb{]zgnfO{ ;d]t nTofP/ O/fsL hgtf / O/fsdfly yf]kl/Psf cGofok"0f{ o'4sf] ljZjJofkL ?kdf hg:t/af6 kof{Kt lj/f]w eP klg Pp6f v"gL ;fd|fHojfbsf] aa{/ cft+s, Wj+z / cfd g/;+xf/sf] dxfcleofgnfO{ Pp6f 5'§} :jtGq cl:tTj ePsf /fHo zlQmx?af6 lsg lj/f]w x'g ;s]g < Pp6f ;fd|fHojfbL 8f“sfaf6 y/y/ sfKg' eGbf a[xt\ k|hftflGqs Pstf lgdf{0f u/]/ ljZjJofkL ?kdf cd]l/sL ;fd|fHojfbsf] lj?4 hgPstf dfq xf]Og /fHo:t/af6} Pstfsf] k|bz{g ug'{ cfhsf] cfjZostf xf]Og / <

    ljZjnfO{ g} Ps5q ?kdf sAhfdf lnO{ ;fd|fHojfbsf] lj:tf/ ug{] /0fgLlt cg';f/ g} cd]l/sL ;fd|fHojfb v'n]cfd g]kfn k|j]z u/]sf] 5 . g]kfnL hgtfsf] P]ltxfl;s ljb|f]x / ljut & jif{sf] eLif0f ju{ ;+3if{af6 k}bf ePsf] zlQm ;Gt'ngsf] kl/0ffd :j?k ;DkGg x'g uO/x]sf] zflGt jftf{ s] cd]l/sL ;fd|fHojfbs} df]8]n cg';f/ x'g h?/L 5 < s] g]kfnL hgtfn] oxf“sf] zf;g ug{] clwsf/ /fVb}gg\< cfkm\gf] :jtGq e"ldsf Tofu]/ s] cd]l/sL ;fd|fHojfbsf] bf; x'g clgjfo{ 5 < cd]l/sL ;fd|fHojfbsf] k|j]zn] cfh log} / o:t} cGo k|Zgx? pAhfOlbPsf 5g\ .

    g]kfn / g]kfnL hgtfnfO{ cem} klg s]xL s;}n] /}tL dfq ;DemG5 eg] Tof] Oltxf;df k6d"v{ ;flat x'g]5 . To;}n] g]kfndf s:tf] zf;g Nofpg] < s:tf] ;/sf/ agfpg] eGg] s'/fsf] km};nf ug{] clwsf/ g]kfnL hgtfdf lglxt 5, c? s;}df xf]Og . oxf“;Dd ls :jod\ g]kfnsf /fhg}lts kf6L{x? ;d]tn] hgtfsf] cg'df]bg kl5 dfq ;/sf/ rnfpg] ;fdYo{ /fVb5g\ eg] ljb]zL zlQmx? t w/} 6f9fsf] s'/f xf] .

    cfh Psflt/ dxfg\ cu|ufdL lgsf;sf] lgldQ k'/fgf] ;Qf;“u jftf{ rln/x]sf] 5,  oxL ;+qmd0fsfnLg cj:yf kf/]/ ljb]zL zlQmx? g]kfn / g]kfnLnfO{ sdhf]/ kfg{ k|oTgzLn /x]sf 5g\ .. o; k|sf/sf] ;+j]bgzLn cj:yfdf b]zsf lhDd]jf/ /fhg}lts bnx?sf] e"ldsf P]ltxfl;s x'g] s'/f :ki6 g} 5 t/ cfh tL bnx? Oltxf;n] ;'Dk]sf] Tof] P]ltxfl;s e"ldsf cu|udgsf] lbzfdf pleP/ xf]Og k|ltudgsf] lbzfd} pleP/ k"/f ub{}5g\ . xf]Og eg] cfhsf] of] gof“ kl/j]zdf /fi6« / /fli6«otfnfO{ s]Gb|laGb' agfP/ cfd ;xdlt x'g vf]lh/x]sf] cu|udgsf] sfo{lbzf, uf]nd]r ;Dd]ng, cGtl/d ;/sf/ / ;+ljwfg ;efsf] kIfdf pleg'sf] ;§f s]jn s'rL{ / ;Qf df]xsf] nflu lsg cfGbf]ngs]f s'/f ub{}5g\ < cfhsf] d'Vo ljifo s;sf] kxn g]t[Tj / s;sf] cl:tTj /x\of] eGg] s'/f xf]Og b]zn] ;d:ofsf] ;dfwfg dfu]sf] a]nf ;j{dfGo ljlw / sfo{of]hgf cg';f/ g} ;dfwfgsf Ph]G8f ;lxt lgsf;sf] ax; rln/x]s} a]nf kf/L hgcfGbf]ngsf] 3f]if0ff ug{' eGbf pQm ;xdltdf /fi6«nfO{ lgsf; lbg] s'/f w]/} u+eL/ x'g] lyof] . t/ j}b]lzs x:tIf]k al9/x]sf] a]nf kf/L cem /fi6«nfO{ sdhf]/ kfg{] ;+;bLo kf6L{x?sf] /fhgLlt x]bf{ b]z / hgtfk|lt oL bnx? slQ klg ;+j]bgzLn / u+eL/ 5}gg\ eGg] s'/f k|i6 x'G5 . x'g t ljut !@ jif{df oL ;+;bLo gfOs]x?n] b]znfO{ s+ufn gagfPsf xf]Og, u2f/L u/]/ g} d'n'snfO{ u[xo'4df gws]n]sf klg xf]Ogg\, dx+uL, e|i6frf/, s'zf;g, xTof, cft+s ;a} s'/f /fHo kIfaf6 ;/sf/sf] ;xdltdf ePsf lyP . To;}n] ;d:of t k'/fg} /fHo;Qf / To;sf ;+rfnsx? x'g\ . w]/} jif{b]lv ;d:of aGb} cfPsf] k'/fgf] /fHo;Qf / To;sf ;+rfnsx?sf lj/4 Gofo ;dfgtf / :jtGqtfsf] lgldQ g]kfnL hgtfn] ju{ o'4 grnfPsf] eP b]z w]/} klxn] g} cem u+eL/ ;+s6df kg{] lyof] . /fi6«sf sn+s ag]sf wgL, ;dGt, zf]ifs, ei6frf/L, sfnf]ahf/L / hgxTof/fx? dfcf]jfbL cfGbf]ngsf] rk]6fdf gk/]sf eP cem slt n'6 x'g] lyof], slt ei6frf/ / sfnf] ahf/L x'g] lyof] ;a}nfO{ ;xh} cg'dfg 5 . To;}n] dfcf]jfbL o'4 b'Zdg zlQmnfO{ b]z n'6\g va/bf/L ug{] Psdfq ;dfwfgsf] pkfo lyof] . To;}s} kl/0ffd :j?k cfh b]zdf gof“ kl/l:ylt ;[hgf ePsf] 5 . of] kl/l:yltdf b]zsf ;r]t :jfledfgL / Gofok|]dL hg;d'bfon] cu|ufdL lgsf;sf] nflu k'/fgf] ;QfnfO{ afWo t'Nofpg] jftfj/0f agfpg h?/L x'G5 / oxL cfjZostf af]w u/]/ g} xfdLn] b]zsf] jt{dfg lqkIfLo zlQm s]Gb| -/fhf, ;+;bjfbL / dfcf]jfbL_x?sf] Psdfq ;femf ldng laGb"sf] ?kdf ;+ljwfg ;efsf] k|ZgnfO{ p7fPsf xf}+ / o;nfO{ ;kmn kfg{ clkn u/]sf xf}+ .

    t/ of] kxn / clknnfO{ ;+;bLo zlQmx?n] cfºgf] kxn / cl:tTj u'd]sf] 7fgL jftf{ lj/f]wL j}b]lzs zlQmx?sf] pS;fx6df hgcfGbf]ngsf] 3f]if0ff ug{' / zfxL sbdsf] lkmtf{nfO{ d'Vo dfu agfpg'n] pgLx? cu|udg xf]Og k|ltudg g} rfxG5g\ eGg] yk k'li6 ePsf] 5 . zfxL sbdsf] lkmtf{ jf ;+;bsf] k'g{jxfnLn] cfhsf] ;d:of xn x'“b}g . cyjf of] cu|udgsf] sfo{lbzf aGg ;Sb}g . k|ltudgsf] lj/f]w xf] eg] To;sf] ;§f cu|udgsf] sfo{lbzf vf]O{ < cfh ;+;bjfbLx?n] o;sf] hjfkm lbg h?/L x'G5 . k|ltudgsf] lj/f]w ug{' cfkm}df g/fd|f] eg] xf]Og t/ k|ltudgsf] lj/f]w u/]/ k|ltudglt/} cufl8 a9\g' ;+;bjfbLx?sf] la8Dagf g} dfGg'kb{5 . k|ltudgsf] lj?4sf] cfGbf]ngdf xfd|f] klg ;dy[g 5 t/ Tof] cu|udgsf] ;xdltdf x'g'kb{5 . To;}n] ca cu|udgsf] lbzfdf xft]dfn] u/]/ cufl8 a9f}+ . cu|udgsf] cfGbf]ngdf ;xefuL agf}+ clgdfq zfxL sbd dfq xf]Og, zfxL kl/jf/ ;d]tnfO{ lkmtf{ ug{] zlQm k]bf x'g ;S5 . casf] cfGbf]ng @! cf}+ ztfAbLsf] u0ftGqsf] lgldQ x'g'kb{5 .. Tof] hgtfsf] hgtGq, hghLljsf / /fli6«otfsf] Uof/]G6L ug{] cfGbf]ng x'g'kb{5 . Tof] cfGbf]ngn] hgtfsf xs lxtsf] Uof/]G6L ug{] ;+ljwfg agfpg' kb{5 . ;+ljwfgdf sfnf] ahf/L, e|i6frf/L, xTof,  cft+s dRrfpg] /fi6«b|f]xL cGofok"0f{ o'4sf kIfkftL ;a}nfO{ rf}af6f]df NofP/ gf¨]emf/ agfpg] clwsf/ :yflkt u/fpg' kb{5 . clgdfq k|ltudgsf] cGo x'g]5 / cu|udgsf] axfnL x'g]5 .

    cfh ;+;bjfbL zlQmx?sf] s'/f dfq xf]Og /fhfn] ;d]t cu|udgsf] of]hgfdf ;xdlt hgfpg clgjfo{ 5 . b'O{ rf/j6f gof“ xltof/ / s;}sf] ;xof]usf] e/df b]z / hgtfdfly k'gM o'4 yf]kg{] rfn /fHoaf6 x'G5 eg] Tof] ;a}eGbf dx+uf] :jo+ /fhf / /fh;+:yfnfO{ kg{]5 . j}b]lzs zlQmsf] e/df bL3{sfnLg ?kn] zf;gdf pleg vf]Hg' eGbf cfºg} /fHosf e/kbf{ hgtf / hgtfsf ;]gfsf] e/df pleg' /fhfsf] nflu w]/} >]o:s/ x'g]5 . olb /fhfn] ljutnfO{ ;Rrfpg] xf] eg] s;}sf] s7k'tnL ag]/ xf]Og :jfledfg OHhtsf ;fy af“Rg g]kfnL hgtfsf] e/ kg{ clgjfo{ 5 . h'g zlQmn] /fhfnfO{ sdhf]/ agfpg ;Sof] ToxL zlQmn] g} km]l/ /fhfnfO{ plrt ;Ddfg lbg ;Sb5 olb /fhfn] hgtfsf rfxgf / dfux?df ;xdlt hgfpg] xf] eg] .. b]z / hgtfsf dfux?k|lt j]jf:tf u/]/ s]jn xltof/wf/Lx?sf] e/df cem} zf;g ug{] / cfjZos k/] ljb]zsf] u'nfd aGg] rfxgf xf] eg] l9nf] rf“9f] g]kfnL hgtfn] To;nfO{ ;lhn} df6f]df ldnfOlbg] 5g\ . To;sf/0f clxn]sf] jftf{ k|;+u / ;Gbe{ ;a} zlQm ;'lw|g] / ;dosf] kl/jt{g;+u} kl/jt{g x'g] ;'gf}nf] cj;/ ag]sf] 5 . /fhf ;+;bjfbL zlQmx?nfO{ of] eGbf cg's"n cj:yf km]l/ cfpg] 5}g . To;}n] /fi6« lgdf{0fsf] of] cfd ;xdltsf] cu|ufdL lgsf;nfO{ ;kmn t'Nofpg] ;a} cfu|x / k"jf{u|x Tofu]/ h'6f}+ . j}b]lzs x:tIf]ksf lj?4 gof“ P]ltxfl;s df]rf{sf] lgdf{0f u/f}+ ;a} vfn] ;fd|fHojfb / lj:tf/jfbs]f e08fkmf]/ / lj/f]w ub{} ljZjJofkL ?kdf gof“ j[xt k|hftflGqs df]rf{sf] lgdf{0f u/f}+ . o;n] dfq ;d:ofsf] ;xL lgsf; lbg]5 .

 

;f“:s[lts sdL{x?sf] e]nf / ;+efjgfsf 9f]sfx?

– eLd …s'dfvLÚ

    ;r]t ;j{xf/f juL{o ;dfhdf c:nLn, 5f8f, s'?k / ;fd|fHojfbL ;+:s[ltn] k|b"lift xfjf nufP/ cfd ;dfhdf hgtfsf] ;'Gb/ ;+:s[ltnfO{ s'?ktfdf km;fpg xNnfafhL dRrfOPsf] 5 . of] xNnfafhL if8\oGq / ;f“:s[lts ?kdf cfPsf] ljs[ltsf] lj?4 g]kfnL qmflGt;“u hf]l8Psf] / ;xL ljrf/n] n};, hgjfbL ;f“:s[lts cfGbf]nbg lg/Gt/ rln/x]sf] 5 . of] >dhLjL ju{sf] lxt cg's"n gof“ hgjfbL ;“:s[lt lgdf{0fdf ultzLn 5 . of] cfGbf]ng dfq} ;+:s[lts ?kdf ge}, /fhgLlt;“u  hf]l8Psf] 5 . dfn]dfjfb / k|r08kysf] ck/fh]o lj1fgdf cfwfl/t /x]/ ;dosf] k|jfx;“u} cl3 al9/x]sf] 5 . g]kfnL ;j{xf/f ju{sf] d'lQm;“u ;DalGwt dxfg\ g]kfnL hgo'4sf] ufO8 g]kfn sDo'lgi6 kf6L{ -dfcf]jfbL_sf] g]t[Tjdf rn]sf] of] ;+3if{, eLif0f cf“wLj]x/Lsf] ;fdgf ub{}, cfh of] cj:yf;Dd cfOk'u]sf] 5 . o;sf] ljsf; k|s[of / o;sf] 5nfªn] ubf{ ;f“:s[lts df]rf{n] klg cfºgf] If]qaf6 ug{' kg{] ljsf;, lgefpg' kg{] e"lds f/ lhDd]jf/L af]wsf ;fy cufl8  a9\g] qmddf, ;f“:s[lts ?kaf6 jt{dfg oyfy{tfdf ldNg] snf k|of]u u/]/, ;dfhnfO{ :ki6 agfp“b} cufl8 a9]sf] 5 . cem} g]kfnL df6f]df hGd]/ klg ljb]zLx?sf] bnbndf km;]sf a'Hjf{ ;flxTosf/ / snfsf/x?sf lbn lbdfudf gof“ ;“:s[ltsf] lr;f] j/km /fVg ;kmn ePsf] 5 .. o;sf] kl/0ffd :j?k cfh b]zsf ljleGg If]qx?df cfGbf]ngsf p7fg ePsf 5g\ . k"j{ z}n'ªb]lv klZrd g]kfnsf] clk / ;}kfn;Dd ;f“:s[lts ljb|f]xsf em08fx? p7fOPsf 5g\ . l;:g], hnhnf / s'dfvsf j:tLx?df hgjfbL ;Qf;“u} hgjfbL ;“:s[ltsf] hu a;fNg] sfd ePsf] 5 . ;fd|fHojfbL ;+:s[ltsf lj?4 cf“wLj]x/L rnfpb} cfGbf]lnt aGg] qmddf oltv]/ ljz]if If]qleq kg{], ;f“:s[lts cfGbf]ngsf sdL{x?sf] a[xt\ If]qLo e]nf ;DkGg ePsf] 5 . pQm e]nf cToGt} dxTjsf ;fy, b]zdf lelq/x]sf] ljb]zL ;fd|fHojfbL ;“:s[ltsf lj?4 ;+3if{ ug{]b]lv lnP/ hgjfbL ;“:s[ltsf] alnof] hu lgdf{0f ug{ dxfg\ ;+efjgfsf 9f]sfx? vf]n]sf] 5 .

    of] o'u @! cf}+ ztfAbLsf] o'u xf] . of] gof“ ztfAbLsf snfsf/x?n] hgjfbL ;flxTosf] dxfg\ af6f]nfO{ cjnDag u/]/ hg;flxTon] hgtfdf 5f]8\gkg{] k|efj / hgtfnfO{ cfjZostf kg{] hglhj|f]sf] ;flxTosnf / ;“:s[lt lgdf{0f ug{' kg{] cfjZostf jt{dfg kl/l:yltsf] dfu xf] . of] dfunfO{ k"/f ug{ / snfsf/x?sf] phf{zLn zlQmnfO{ dfly p7fpg] / jt{dfgsf qmflGtsf/L snfsf/x? red and export ag]/ hgtfdfem hfg] ;jfndf e]nfn] cToGt} dxTjsf ;fy uDeL/tf / lhDd]jf/Lk"0f{ ?kdf ;f]+Rg, a[xt\ r'gf}tLk"0f{ 38LnfO{ ;fdgf ug{ / ;+efjgfsf lIflthlt/ pGd'v x'g l;sfPsf] 5 .

    of] cfGbf]ngleq ljleGg vfnsf ;+3if{sf ?kx? 5g\ . hgjfbL ;“:s[lt d'Vo ljifo eP tfklg o;sf ;xfos xf“¨fx?sf] klg ljz]if e"ldsf x'g] u5{, h;df k|ultzLn ;flxTo kb{5 . of] hgtfsf] efjgf;“u hf]l8Psf] ljifo xf] . ufp“x?sf zf]lift pTkL8Lt hgtfsf] :jR5 cu|udgsf] kIfdf p7fpg] ;fy} hgtfsf] lxtcg's"n ;“:s[lt lgdf{0f ug{ JoQm ul/g] cleJolQm xf] . xfdLx? hgtfsf] ;'Gb/ ;“:s[lt lgdf{0f ug{] ;flxTosdL{x? hgtfsf cleJolQm / hgtfsf] hglhj|f]sf] ;'Gb/ ;flxTo lgdf{0f ug{ sl6a4 x'g'k5{ . xfd|f] ;flxTo xfd|f] hgjfbL ;+:s[lt / xfd|f] snfnfO{ hgtfs} agfpg xfdL hgtf;“u} Psfsf/ eP/ hfg'k5{ / hgtfaf6} ;“:s[lt l;Sg' k5{ / hgtfnfO{ g} l;sfpg' k5{ . clg dfq} hgtfn] cfºgf] ;“:s[lt lrGg]5g\, hgjfbL ;“:s[ltk|lt cfslif{t x'g]5g\ . o;df xfdLn] ufp“3/sf] nf]s ;“:s[lt / jt{dfgsf] @! cf}+ ztfAbLsf] gof“ ;“:s[ltaLr ºo"hg u/]/ ljutsf k'/fgf ?9Lut ;“:s[ltnfO{ x6fP/ gof“ kl/l:yltsf] cg'?ksf] ;“:s[lt nf]s / cfw'lgsdf ;dfof]hg u/]/ hgtfdfem uPdf ;kmn x'g]5f}+ . Tolta]nf dfq} xfd|f] snfn] jf:tljs hgtfsf] ;“:s[ltnfO{ hf]ufpg ;S5, snf / ;+:s[lt dfq} snfsf] ?kdf x'g' x'“b}g, snf / ;“:s[lt nIo, p2]Zo / ;xL ljrf/ clg ;xL nfOg\ af]s]sf] x'g'k5{ . ;xL nfOg / ljrf/ clg nIo, p2]Zo gePsf] snf ;“:s[lt kmf]x/sf] 8+u'/ ;flat x'g]5 . nIo, p2]Zo ;f/kIf xf] . ;f/ gePsf] ?ksf] >[+uf/ k6f/ dfq} eP/ ?k kIfdfq} k|d'v ePsf] snf ;flxTo / ;“:s[lt snfsf] nflu snf x'g]5 .. cl:tTjxLg x'g]5 . To;}n] clxn]sf] hgjfbL ;+:s[lt, k|ultzLn ;flxTodf dfn]dfjfb / k|r08kysf] cho ljrf/ el/Psf] x'g'k5{ . o;} nfOgaf6 cufl8 a9fOg'k5{ . lj1fgn] snf / ;+:s[ltnfO{ sdfg ub{} ljZjd} km}lnPsf] ;fd|fHojfbL cZnLn / s'?k ;“:s[ltnfO{ hf]ufpglt/ nlIft ;+“:s[ltnfO{ k/f:t ub{}, dxfg\ g]kfnL hgtfsf] d'lQm / :jtGqtfsf] nflu rn]sf] ju{o'4 / Tof] leqsf] zf]lift ju{sf] ;“:s[lt hgtfdfem :yflkt ug{' k5{ .

    oltv]/ cem}+ dxTjk"0f{ s'/f snfsf/x?sf] lrGtg / /fhgLlt;“u ;DalGwt 5 . ljz]if u/L k'/fgf] 5f8f ;fd|fHojfbL ;+:s[ltleqsf snfsf/x? b]vfO{ / /rgfTds kIfdf Hofb} ;'Gb/tfsf vfgL sxnfp“5g\ t/ OHht, dfg, dof{bf / To;sf] ;f/kIfnfO{ sf]6\ofp“bf tL snfsf/x? s]jn k};fn] rn]sf 5g\ / ;Lldt JolQmut :jfy{sf] lglDt cfºgf] OHht ;d]t /Iff ug{ 5f]8]sf 5g\ . of] x'g'sf] k5fl8 tL ;f“:s[ltssdL{ / ;flxTosf/x?df  lglZrt ljrf/ 5}g . To;}n] of] a]nf qmflGt If]qsf snfsf/sf] To:tf] lrGtg x'g' x'“b}gls snfsf/ xf] gf“Rg], ufpg] dfq} xf], dgf]/~hgsf dfWod xf}+ of] lrGtg, of] ljrf/n] k|efljt eof] eg] xfdL pxL a'h{'jf rl/qdf efl;g] 5f}+ . To:tf] x'g glbg ju{o'4n] hGdfPsf] cfjZostfnfO{ ks8\g' k5{ . ;xL ljrf/n] rNb} snf / ljrf/nfO{ ºo'hg u/]/ ljrf/sf] cwLgdf snfnfO{ /fVb} @! cf}+ ztfAbLsf gof“ hgjfbL snfsf/sf] kl/ro lbg ;S5f}+ . tL xfd|f] nIo @! cf}+ ztfAblsf] gof“ hgjfb slQsf] ;'Gb/ agfpg] . Tof] ljrf/ af]s]sf ;f“:s[lts sdL{x?sf] eJo kmf}h lgdf{0f xf]cf]; ;fy}, jt{dfg oyfy{tf /fhg}lts kl/l:ylt / hgtfsf b'Mv ;'vdf x/]s a]nf sl6a4 eP/ nfluk/f];\ .

    To:t} k|sf/n], qmflGtleq cfpg] eo+s/ k|ltqmflGtsf] vt/f ;f“:s[lts sf/0fn] x'g] vt/f xf] . o:tf] vt/f ljleGg b]zdf ljutsf qmflGtx?df lyP . h:tf] ?;L cS6f]a/ qmflGt, rLlgof gof“ hgjfbL qmflGtleq ePsf k|ltqmflGtn] Toxf“ cfGbf]ngdf g} vt/f lyof] . Toxf“sf cfGbf]ngx?n] …;]6 AofsÚ vfg] l:ylt cfof] . Tof] l:ylt cfpg'sf] k5fl8 Toxf“ s]xL JolQmx? hf] k|ltqmflGtdf ;+nUg lyP tL ;f“:s[lts ?kdf x]bf{ unt lrGtgsf lyP . To;}n] rLgdf s=dfcf]n] !) jif{;Dd ;f“:s[lts qmflGt ;+rfng ug{' ePsf] lyof] . o;/L ;“:s[ltut ?kdf unt lrGtg ePsf / o:tf] vfn] ;“:s[ltsf] sf/0fn] ubf{ k|ltqmflGtsf] vt/f b]lvG5 . To:t} g]kfnL qmflGtdf klg To:tf] k|ltqmflGt x'g glbg Tof] vt/fsf] lj?4, ;f“:s[lts z'4Ls/0fsf] kf6f]nfO{ g]kfnL dxfg\ ;j{xf/f qmflGt;+u hf]8]/ n}hfg' kg{] ;fy} x/]s a]nf j}rfl/s :ki6tf cem} ;r]t / ;ts{ aGb} cfGbf]ngsf] dxTjk"0f{ 6«]Grdf xf]ldg] s'/f jt{dfgsf] cfjZostf xf] .

    cGTodf, dfly pNn]lvt ljifox?df xfd|f] ;f+:s[lts j[xt If]qLo e]nfdf cToGt} uDeL/tfsf ;fy, lhDd]jf/Lk"0f{ 9+un] Jofks 5nkmn ax; / cGt/lqmof ePsf] lyof] . g]kfnL qmflGtsf] z'?kl5 g]kfnsf] Oltxf;df ;f“:s[lts sdL{x?sf] a[xt e]nf P]ltxfl;s ?kdf ;DkGg ePsf] 5 . ;f/df b]ze/ b]vf k/]sf k'/fgf a'h{'jf a'l4hLjL tyf ;flxTosf/ / 5f8f ;“:s[ltdf e'n]sf nkm¨fx?n] cfºgf] 5ftL km"nfP/ cf8Da/ b]vfP/ cfkm} ;j{];jf{ 7fg]/ dflQ/x]sf] a]nf xfd|f hgjfbL ;f“:s[lts ?kdf rnfOPsf wSsfx?n] clxn] pgsf d'6'df 9of¨u|f] 7f]lslbPsf] 5 . pQm e]nfn] ljz]if u/L clxn] ;xL ljrf/n] n}; eP/ dfn]dfjfb / k|r08kysf] cho lj1fg / hgjfbL ;+:s[lt lgdf{0fsf] d'Vo nIo / p2]Zo, k"/f ug{ cfhsf ;flxTosf/, snfsf/, slj, n]vs cflb ;j{] 7Ls;“u cufl8 a9]df efjL ?kdf xfd|f cufl8 dxfg\ ;Defjgfsf 9f]sfx? v'n]sf 5g\ . of] ;'gf}nf] eljionfO{  v'Ng yfn]sf ;+efjgfsf 9f]sfx?nfO{ ;w}+ v'nf /fVg @!cf}+ ztfAbLsf ;f“:s[lts sdL{x?, ;flxTok|]dLx? ljrf/n] ;zQm ePsf cfºgf xltof/x? ltvf] agfpg hgtfdf hfg] / hgtfaf6 l;Sg] clg hgtfnfO{ lbg] / ;f“:s[lts ?kfGt/0fsf] k|lqmofnfO{ hf]8bf/ 9+un] rnfpg] ug{' cfjZostf ePsf] 5 .

    dxfg\ ;j{xf/f ;f+:s[lts qmflGt–lhGbfjfb †

lj/f6gu/sf] dfcf]jfbL hg;efn] lbPsf] ;Gb]z

–;Gtf]if

    oxL j}zfv !# ut] lj/f6gu/df Ps ljzfn hg;ef ;DkGg eof] . g]=s=kf=-dfcf]jfbL_ lgs6 hgjuL{o / df]rf{ ;+u7gx?sf] qmflGtsf/L ;+o'Qm df]rf{ ;ldltsf] cfof]hgfdf ;DkGg pQm hg;efsf] eJotf / P]ltxfl;stfsf] ax' cfoflds dxTj /x]sf] 5 . To;sf] rrf{ eljiodf ljljw sf]0faf6 x'“b} hfg]5 . oxf“ of] k|of; klg To;}sf] Pp6f c+z /xg hfg] cfzf ul/Psf] 5 .

    pQm hg;efsf] klxnf] dxTj eg]sf] b]zs} ;aeGbf 3gfjfbL ePsf] lhNnf dWo] df]/ªsf] P]ltxfl;s pkdxfgu/L lj/f6gu/df e]nf ePsf bzf}+ xhf/ ljljw hfthftL, ju{ / ;d'bfosf] gof“ ;Qfsf k|d'v;+usf] k|ToIfLs/0f g} /x]sf] 5 .. h;sf] k|ltIff d]rL sf]zLsf nfvf}+ nfv hgtfdf hgo'4sf] ;ft jif{n] k}bf u/]sf] klxnf] pT;'stf / pknlAwsf] ljifo alg/x]sf] 5 . g]kfnL ;dfhsf] cu|ufdL kl/jt{gsf] P]ltxfl;s df]8 k"/fgf] / gof“ ;Qf aLrsf] /0fg}lts zlQm ;Gt'ngsf] kl/0ffd eP/ cfPsf] o'4lj/fd / cu|ufdL /fhg}lts lgsfz :j?k cl3a9\g nflu/x]sf] jftf{ k|lqmofsf] k"j{;GWofdf ePsf] of] sfo{qmd cGoq eGbf yk /f]df~rsf/L pT;'stfsf] ljifo ePsf] lyof] . lj/f6gu/sf] lbgrof{sf sf/0f / s]xL k|fljlws sl7gfOsf sf/0f ;d]t yf]/} l9nf ;+/rgf ePsf] pQm hg;efsf] yk cfsif{0fdf efjL cu|ufdL gof“ ;Qfsf ;xefuL juL{o, hftLo, If]qLo, ln¨Lo / ;}Go df]rf{sf :yflkt Pj+ k|ltli7t k|ltlglwx? / ;fdGtjfb / ;fd|fHojfb lj/f]wL b]zeQm / hgjfbL b[li6sf]0f /fv]/ cu|udgsf] lxdfot ug{] dfcf]jfbLb]lv km/s dt /fVg] hgjfbL df]rf{ g]kfnsf cWoIf /fd/fhfk|;fb l;+x ;dt]sf] ;+jf]wg /x]sf] lyof] .

    ;efsf k|d'vcltly tyf g]=s=kf-dfcf]jfbL_sf :yfoL ;ldlt ;b:o ;+o'Qm qmflGtsf/L hgkl/ifb g]kfnsf ;+of]hs Pj+ k'/fgf] ;Qf;+u jftf{ ug{ u7Lt dfcf]jfbL jftf{6f]nLsf ;+of]hs s= 8f= afa'/fd e§/fO{ / jftf{ 6f]nL ;b:o tyf g]=s=kf -dfcf]jfbL_sf j}slNks kf]ln6Ao"/f] ;b:o Pj+ t/fOsf nf]slk|o sDo'lgi6 g]tf s= dft[sf ofbjsf cu|ufdL /fhg}lts lgsfzsf af/]df ljrf/Q]hs ;+jf]wg / cGo jQmfx?sf klg ltg} ljrf/x? phfu/ ug{'ePsf] lyof] .

    d]rLd]rL sf]zLsf kxf8L lhNnfx? tfKn]h'¨, kf“ry/, Onfd, ;+v'jf;ef t]x|y'd, wgs'6f / k"jL{t/fOsf emfkf, df]/ª, ;'g;/L / ;Kt/Lsf xhf/f}+ hgtf cfºg} vr{df cl3Nnf} lbgb]lv lj/f6gu/ cfPsf lyP .. ;efsf] clGtd ;do;Dd klg dflg;x?sf] cfpg]qmd hfl//xg'n] b]zsf] ;'ud If]q eP/ klg ;efdf cfpg]x?sf] lj/f6 pkl:yltnfO{ wfGg g;Sg] oftfoftsf] cj:yfnfO{ a'‰g ;lsGYof] . csf]{lt/ af6faf6fdf k|ltqlmofjfbL ;Qfsf Zj]t ;]gfx?n] slyt vfgtnf;Lsf gfddf bzf}+ 7fp“df a;af6 cf]/fnL b'Mv lbPsf] / ljofnf] u/fOlbPsf] cfqmf]z klg 7fp“7fp“d} JoQm e}/x]sf] lyof] .

    ;efsf] aLrdf cfPsf] Pp6f b'vb ;dfrf/n] ;a}nfO{ Ps}k6s zf]sljXjn t'NofOlbPsf] lyof] . Onfdsf] dxefOb]lv hg;efdf ;xefuL x'g cfO/x]sf] Pp6f a; df]/ªsf] ky/Ldf b'36{gfu|:t eO{ * hgfsf] zxfbt / @) ;f}+ 3fOt] ePsf lyP .. o:tf] cj:yfdf 36]sf] of] b'3{6gf Ps kL8fbfoL b':jKg aGg k'usf] lyof] .  nfvf}+ nfv hgtfnfO{ cu|ufdL r]tgfn] k|lzlIft ug{] of] zflGt cleofg klg hf/L o'4s} Ps df]rf{ ePsf] x'“bf jxf“x?n] o; df]rf{df aufpg' ePsf] /utn] klg cu|udgsf] ;]jf ug{] cltlyx?sf] efjk"0f{ >4f~hnL ;Daf]wgn] nfvf}+ hgtf Ps k6s tL zxLbx?sf] ;Ddfgdf >4fn] em'sfPsf lyP . tL hgtf / zxLbsf kl/jf/hgsf] zf]sdf k|To]s ;xefuL x'g s= e§/fO{ / s= ofbj ;lxtsf] %) ;f}+ zf]sf'nx?sf] 6f]nL 36gf:ynd} k'uL zxLbx?sf] zjdf kf6L{sf em08f cf]9fO{ >4f~hnL ck{0f ug{ / emkf c:ktfndf 3fOt]x?nfO{ e]6]/ ;xfg'e"lt Pj+ b'Mv k|s6 ug{ k'u]sf] lyof] . !# ut] g} PnLSnjsf] sfo{qmd kl5 /ftL @ ah] w/fgl:yt wf]kf c:ktfndf /x]sf lj/fdLx?nfO{ e]6\g lx8]sf] jxf“x?sf] 6f]nL t'kmfgL x'/Lsf ;fy cfPsf] kfgLsf sf/0f Toxf“ k'Ug ;s]g / ef]lnkN6 cGo s=x?sf] 6f]nL Totf k7fpg] k|lta4tfsf ;fy cfºgf] sfd tkm{ nfu]sf] lyof] .

    cu|ufdL /fhg}lts lgsf; af/]sf cfºgf ;+Zn]lift kl5Nnf @$ a'“b] sfo{qmd k|ltsf] k|lta4tf OdfGbf/ Pj+ uDeL/ eP/ kfng ug{] :ki6f]lQn] jxf“sf] Jo:t lj/f6gu/sf] sfo{qmd cToGt} ;f}xfb{k"0f{ /x]sf] lyof] . !# ut] ;f“em ^ b]lv *=#) ah] ;Ddsf] lj/f6gu/sf pRr af}l4s Pj+ k|ltli7t JolQmTjx?sf] ;Ddflgt ;+:yf Pln6na;+usf] cGt/lqmof sfo{qmdn] ljlzi6 :yfg cf]u6]sf] 5 . Toxf“ a'l4hLjLx?n] jxf“k|lt bzf{Psf] cfb/, ;Ddfg / ;f}xfb{tfn] jxf“nfO{ lgs} efjs' t'NofPsf] lyof] . jt{dfg cu|ufdL /fhg}lts lgsf; af/]sf] cfºgf] kf6L{sf] /0fg}lts dxTj;lxtsf # sfo{g}lts Ph]G8faf/]sf] 8f= e§/fO{sf] 8]9 306f nfdf] ;f/ule{t k|jrgkl5 a'l4hLjLx?af6 k|:t't l6Kk0fL / cgluGtL k|Zgx?sf] tt\ tt\ efiff d} lbg' ePsf] pQ/n] pkl:yt b'O{ c9f;o ;a]sf] lh1f;f ;+tf]ifk|b 9+un] ;dfwfg u/]sf] cg'e"lt ug{ ;lsGYof] . To;kl5sf] lj/f6gu/sf d]l8sg 8S6/x?;+usf] e]63f6 sfo{qmdn] klg b]z / hgtfsf kL8f;+u ulx/f] lrGtf ;dfwfgaf/]sf] rf;f] ;f6f;f6 ePsf] lyof] .. 8fS6/x?sf] cfkm"x? dfcf]jfbL 3fOt] Pj+ lj/fdLx? pkrf/fy{ P8u/:gf]sf] kblrGx kRofpg;d]t tof/ /x]sf] efj JoQm ePsf] lyof] .

    ef]lnkN6 j}zfv !$ ut] ljxfg ! 306f kf6L{;+usf] cfGtl/s e]63f6kl5 jxf“sf] sfo{qmd pBf]u jfl0fHo dxf;+3sf] sfof{nodf /x]sf] lyof] eg] s=dft[sfsf] df]/¨ h]ndf aGbL agfO /flvPsf dfcf]jfbL cf:yfsf aGbLx?;“u e]6ef6sf] sfo{qmd /x]sf] lyof] .. g]kfn kqsf/ dxf;+3 lj/f6gu/sf] cfof]hgfdf kqsf/ pBf]uklt / Jofkf/L ;lDdlnt cGt/lqmof sfo{qmddf s=8f= e§/fO{ ! 306f l9nfu/L k'Ug' ePsf] lyof] . xndf 8]9 b'O;osf] ;+Vofdf pkl:yt kqsf/, pBf]uL / Jofkf/Lx?sf] Jou|tfk"0f{ k|ltIffn] nfdf] ;dob]lv jxf“nfO{ e]6]/ dfcf]jfbL cfGbf]ngsf] lbzf, /fi6«, /fli6«otf / k|hftGqk|ltsf p:sf] b[li6sf]0f efjL ;Qfn] k|Tofe"t ug{] /fhg}lts / cfly{s sfo{qmd tyf k//fi6« ;DaGw cflbaf/] Jofks lrGtg dgg ug{] ltj| cfsf+IfnfO{ w}o{tfk"j{s k|ltljlDjt u/]sf] lyof] . ljxfg !)M@) ah]sf] jxf“sf] p8fg sfo{qmdn] sfo{qmdsf cfof]hs / ;xefuLx?nfO{ kof{Kt ;do k|bfg ul//x]sf] lyPg . p8fg ;do cln kl5sf] ldnfpg ;lsG5 ls eg]/ pxf“n] xfdL;+u JoQm ug{' ePsf] lyof] . ckm;f]r Tof] ldNg ;s]g .. / klg cfof]hsx?n] cfºgf lh1f;fx? ;+lIfktdf /fv]/ k|fo ;Dk"0f{ ;do jxf“nfO{ g} pknAw u/fO 5f]6} ;dodf klg /rgfTds ljlw / k|lqmofsf] canDjg u/L cfºgf d"Nojfg lh1f;fx? k"/f ug{' ePs]f lyof] .

        ;du|df jxf“x?sf] cfºgf] 5f]6f] ;dosf] afjh"t cf/fdsf] s'g} gfd} glnO{ ;DkGg ljljwtfk"0f{ Jo:t sfo{qmdn] k"j{n] cfzf u/]eGbf a9L g} pknlAw xfl;n u/]sf] lyof] . k'/fgf] ;Qf;+u zflGtk"0f{ cu|ufdL lgsf; lgsfNg] dfcf]jfbLsf] OdfGbf/ Pj+ uDeL/ k|oTg k|ltsf] k"j{sf hgtfsf] P]Soj4tf / k'/fgf] ;QfnfO{ lbOPsf] ;zQm bafjsf] an lnP/ jxf“x? ;f]xL lbg $=#) ah] jftf{sf] 6]a'ndf a:g k'Ug' ePsf] 5 . ljgf Ph]08f k|:t't ePsf] k'/fgf] ;Qfsf] jftf{6f]nLsf cl3 b]z e/sf o:t} eJo P]ltxfl;s hg;ef / k|ltli7t gful/s ;d"x?åf/f cg'df]lbt cfkm\gf cu|ufdL /fhg}lts Ph]08f ;lxtsf] jftf{df k|:t'ltn] k'gM Psk6s dfcf]jfbL hgcleofgsf] ch]o tfstnfO{ ljZjel/ g} :yflkt ul/lbPsf] 5 . ljZj hg;d'bfonfO{ g} t/+lut ul/lbPsf] 5 .. o;n] g]kfnL ljlzi6tfdf k|of]u ul/Psf] dfn]dfjfbL ;fdflhs lj1fgnfO{ yk ljsf; ug{] k|r08kysf] lbzflgb{]zgnfO{ & jif{s} cjlwdf yk cf]hk"0f{ t'NofOlbPsf] 5 . ca km]l/ Psk6s dfcf]jfbLsf] ljho cleofgnfO{ ;a} sf]0faf6 zfgbf/ k|i6\ofO{ k|bfg ul/lbPsf] 5 . c:t' .

dflngf]:sL / dflngf]:sLx?sf] rlt{snf

–/fh]Gb| dxh{g–

 elgG5 M gfddf s] 5 / < d"n s'/f] gfd xf]Og, sfd xf] Û dnfO{ nfU5, gfd eg]sf] lrGtg / sd{nfO{ kl/lrt ug]{ ;fgf] cfFvL‰ofn dfq} xf] . To;}n] d gfdaf6 gfdwf/L JolQmsf sfdlt/, ljrf/lt/ / Jojxf/lt/ km8\sf] dfg{ rfxG5' .

clxn]sf] ;/f]sf/jfnf rlr{t gfd xf]– dflngf]:sL . d dflngf]:sL gfdwf/L tLghgf;Fu kl/lrt 5', PstkmL{ ?kdf . Pshgf dflngf]:sL x'g\– a|f]lg:nfj dflngf]:sL . pgL k|Voft g[tTjzf:qL x'g\ . d}n] …qmfOd P08 s:6d Og ;fe]h ;f];fO6LÚ af6 pgL;Fu kl/lrt x'g] cj;/ kfPsf] x'F .

csf{ dflngf]:sL x'g\– /f]l8cg dflngf]:sL . pgL rLgsf nflu ;f]leot ;+3sf /fhb"t lyP . Tof] klg bf];|f] ljZjo'4sf] nuQ} cd]l/sfsf] …dWo:ytfÚdf sf]ldGtfª\ ;/sf/ / lrlgofF sDo'lgi6 kf6L{aLr ePsf] zflGtjftf{, o'4lj/fd / /fhgLlts ;Nnfxsf/ ;Dd]ng tfsfsf /fhb"t lyP pgL . k'FhLjfbL cd]l/sL ;/sf/h:t} pgsf] ;dfhjfbL ;f]leot ;+3 klg Toltv]/ qmflGtsf/L lrlgofF sDo'lgi6 kf6L{sf] kIfdf xf]Og, bdgsf/L sf]ldGtfª\ ;/sf/sf] kIfdf plePsf] lyof] . ;f]leot /fhb"t dfz{n /f]l8cg dflngf]:sLrflxF dfcf] T;] t'Ënufot sDo'lgi6 g]tfx?nfO{ sf]ldGtfª\ ;/sf/;Fu Go"gtd pknlAwdf ePklg ;dembf/L sfod ug{ bjfa lbg] / sf]ldGTffª\ ;/sf/nfO{ d~r'l/of sAhf ug{ ;}lgs ;xfotf klg lbg] sfo{df Jo:t lyP .

;f]leot /fhb"t /f]l8cg dflngf]:sLsf] t o:tf] e"ldsf lyof] eg] cd]l/sL /fhb"t hg/n Kofl6«s x/n] / /fi6«klt q'Dofgsf ljz]if k|ltlglw hg/n hh{ ;L= dfz{nsf] ljrf/ / Jojxf/ s:tf] lyof] xf]nf, ;xh} cg'dfg ug{ ;lsG5 . d]lS;sf] ;/sf/;Fu jftf{ u/L cd]l/sL t]n sDkgLnfO{ s/f]8f}+ 8n/ kmfObf k['¥ofPsf] bfjL ub}{ lxF8\g] /fhb"t hg/n Kofl6«s x/n]sf] e"ldsf x]bf{ ;a} Oltxf;sf/x? eG5g\– pgL s"6gLlt1 sd, ;}Go hg/n / 7"n7"nf sDkgLsf k|ltlglw a];L lyP . zflGtjftf{, o'4lj/fd / /fhgLlts ;Nnfxsf/ ;Dd]ngnfO{ /fhgLlts bfpmk]reGbf a];L s]xL g7fGg] hg/n hh{ ;L= dfz{nn] t log} w'Fjfsf] cfj/0f k|of]u u/L sf]ldGtfª\ ;/sf/nfO{ s/f]8f} 8n/, xhf/f} xhf/ ;]gf /  ;+xf/sf/L ;}Go k|lzIf0f lbg] tyf nfn;]gfdfly eLif0f cfqmd0f ug'{ kg]{ If]qx?;Dd sf]ldGtfª\sf ;}lgsx?nfO{ k'¥ofpg] / lg0ff{os r/0fsf] u[xo'4sf nflu ;Dk"0f{ tDtof/L ug]]{ sfo{df dxTjk"0f{ ;xof]u u/]sf lyP . jt{dfg ;Gbe{df rLgsf] qmflGtsf] lhpFbf] Oltxf; k9\bf dgdf rL;f] ;jfn p7\5– zflGtjftf{sf] df};d 5fO/x]sf] g]kfndf sfo{/t dflngf]:sLx?n] klg clxn] s] To:t} sfo{ ul//x]sf t 5}gg\ <

…qmflGtsf/L s"6gLltÚ gfds k':ts n]Vg] qmddf ;f]leot / cd]l/sL /fhb"t tyf ljz]ifb"tx?sf sfdx?sf] cWoogkl5 dnfO{ s] nfu]sf] 5 eg] ;f]leot /fhb"t /f]l8cg dflngf]:sLsf] e"ldsfeGbf z+sf:kb / vt/gfs 5g\, cd]l/sL /fhb"t tyf ljz]ifb"tx?sf] e"ldsf .. /, ltgLx?sf] e"ldsfeGbf sd z+sf:kb / vt/gfs 5}gg\, g]kfnsf nflu ljb]zaf6 b"t eP/ cfPsf dflngf]:sLx?sf ljrf/ / Jojxf/x? Û g]kfnsf nflu dxfzlQm /fi6« cd]l/sfsf /fhb"t dfOsn O{= dflngf]:sL Pshgfsf lrGtg / sd{x?nfO{ dfq} s]Gb|df /fv]/ o;sf] af/]df cWoog ug]{ xf] eg] klg tL b"tx?sf] u}x|–s"6gLlts e"ldsf 7'n7"nf ;jfnx?sf] e'd/Ldf kg{]5g\ .

lrlgofF qmflGtsfndf cToGt ljjfbf:kb e"ldsf v]n]sf ;f]leot /fhb"t dfz{n /f]l8cg dflngf]:sLsf ljrf/ / Jojxf/sf] emNsf] d}n]  xfg ;'logsf] …dlg{ª 8]nuÚ k':tsdf kfPsf] lyPF . cfh cu|udg / k|ltudgsf nflu jftf{sf] 6]a'ndf rsf]{ s"6gLlts ;+3if{ eO/x]sf] a]nf cfˆg} dg / cfFvfaf6 b]Vg] cj;/ kfO/x]sf] 5'– cd]l/sL /fhb"t dfOsn O{= dflngf]:sLsf rlt{snfx? Û

;w}Fel/ g]kfnL ;dfrf/ dfWodx?df 5fO/xg] /fhb"t dflngf]:sL g]kfndf ljleGg ?kdf lqmofzLn x'gyfn]sf] klg !@–!# jif{ eO;Sof] . ax'bnLo k|hftGqsf] k'g:yfk{gf ePb]lv g} pgL oxfF cd]l/sL b"tfjf;sf sd{rf/Lb]lv /fhb"tsf ?kdf ;Dd sfo{/t /xFb} cfPsf 5g\ . g]kfndf ax'bnLo k|hftGq cfPsf] nuQ} ;g\ !((! b]lv !(($ ;Dd pgL oxfF …8]k'6L rLkm ld;gÚsf ?kdf lqmofzLn lyP . /fNkm ˆ|m]ª\skl5 gofF cd]l/sL /fhb"tsf ?kdf cfpgf;fy pgL dfcf]jfbLsf tLj| cfnf]rs / /fHokIfsf s§/ ;dy{s s"6gLlt1sf ?kdf rlr{t ePsf lyP .

dflngf]:sLsf] k[i7e"ld / clxn]sf rlt{snfx? x]bf{ pgnfO{ g} g]kfnsf nflu /fhb"t agfOg'sf] k5fl8sf] /x:o w]/} xb;Dd v'Ng ;S5 . g]kfndf klxnf] k6s 8]k'6L rLkm ckm ld;g eP/ cfpg' cl3 pgL !(*( b]lv !((! ;Dd cd]l/sfsf] ljb]z dGqfnodf …sfpG6/ 6]/f]l/Hd PS;k6{Ú -k|ltcft+sjfbsf ljz]if1_ sf ?kdf sfo{/t /x]sf lyP . cd]l/sL kl/efiffcg'?ksf] cft+sjfblj/f]wL ;+3if{sf ljz]if1sf ?kdf sfo{/t dflngf]:sLnfO{ g} g]kfndf /fhb"t agfP/ k7fOg' / clxn] dfcf]jfbLnfO{ cft+sjfbLsf] cf/f]k nufpFb} …cft+sjfblj/f]wL ;+3if{ÚnfO{ cufl8 a9fpg /fHokIfnfO{ x/t/xn] ;xof]u ug{ pgL nflukg'{ eg]sf] s'g} sfjmtfnL dfq} kSs} x'g ;Sb}g . To;dfly cd]l/sfdf ;]K6]Da/ !! df ePsf] xdnf / To;sf] nuQ} cd]l/sfsf s§/eQm z]/axfb'/ b]pjf ;/sf/;Fusf] zflGtjftf{ / o'4lj/fd e+u u/L dfcf]jfbLn] hgo'4nfO{ lg/Gt/tf lbPkl5 pgsf lqmofzLntf / cfqmfdstfsf] kIf pTsif{df k'Ug yfn]sf] 5 .

cd]l/sL /fi6«klt hh{ a'z h'lgo/sf] tyfslyt cft+sjfblj/f]wL o['43f]ifsf] cfjfhdf cfjfh ldnfpFb} dflngf]:sLn] eg]sf lyP– …g]kfn clxn] cft+sjfbaf6 cfqmfGt 5 / To;n] /fi6«s} hu xNnfpg] 5 . dfcf]jfb of slyt hgo'4sf] e]ifdf oL cft+sjfbLx? df}lns ?kdf cGoqsf cft+sjfbLx?eGbf cnu 5}gg\, rfx] ltgLx? ;fOlgª kfy, ca'–z}ofkm, vd]/ ?h of cn–sfobf hf];'s} xf]pmg\ .Ú

o;/L g]kfnsf] cfGtl/s dfldnfdfly hyfefjL af]Nb} lxF8]sf cd]l/sL s"6gLlt1 dflngf]:sLsf] u}x|–s"6gLlts Jojxf/ emg\ emg\ a9bf] 5  . cft+sjfblj/f]wL ;+3if{sf] lgxF'df jf dfcf]jfbL hgo'4dflysf] bdgsf] gf/fdf g]kfndf cd]l/sL ;/sf/sf] /fhgLlts / ;}lgs x:tIf]kdf j[l4;Fu} pgsf] af]nL / Jojxf/df klg cd]l/sL /fhgLlts–;}lgs k|ltlglwsf] b'u{Gw rsf]{ dfqfdf r9\bf] 5 . c5fd / ;Nofgdfly ePsf] dfcf]jfbL cfqmd0fkl5 dWoklZrd If]qdf s'g} g]kfnL g]tf jf k|zf;sem+} 3'd]/ cfPsf dflngf]:sLn] /fhgLlts–c/fhgLlts efif0f lbFb}{ dfcf]jfbL kf6L{nfO{ cGt/f{li6«o cfts+jfbL ;d"xx?s} sf]6Ldf /fv]/ cfˆgf] s"6gLlts dof{bfnfO{ km]l/ k]ml/ klg e+u u/]sf lyP, h'g qmd clxn] cfP/ emg\ emg\ km}nFbf] 5 . o;}sf] kl5Nnf] pbfx/0f xf]– zflGtjftf{sf] 6]a'ndf al;/x]sf] dfcf]jfbL kf6L{nfO{ pgsf] b]zsf] ljb]z dGqfnon] …cGo cft+sjfbL ;d"xÚ ;"rLdf ;dfj]z ug{' . dfcf]jfbL kf6L{nfO{ cft+sjfbL ;+u7gsf ?kdf ;w}F ufnL ug]{ dflngf]:sLn] To; 3]fif0ffsf] nuQ} a8f] ;fv'Nn] eO{ eg]sf 5g\– of] dfcf]jfbL ;+u7gnfO{ ;"Id lg/LIf0fdf /flvPsf] dfq} xf] .

ckmuflg:tfgdfly ;f]leot ;+3sf] ;}lgs x:tIf]knfO{ p;s} nflu w/fkdf km]g{ s6\6/kGyL d';ndfgx?sf] tflnjfg ;d"x / cn–sfobf g]6js{h:tf cft+sjfbL ;+u7gx? :yfkgf ug{] dflngf]:sLsf] ;/sf/ :jo+ g} cfh tyfslyt cft+jfblj?4 Pp6f gSsnL ljZjJofkL o'4 nl8/x]sf] 5eGg] s6' oyfy{ w]/}nfO{ yfxf eO;s]sf] 5 . sDo'lgi6 kf6L{sf] Go" lkk'N; cfdL{;Fu ;xsfo{ ug{] df]/f] g]zgn lna/]zg k|mG6sf] a9\bf] k|efjdfly lgoGq0f sfod ug{ cfkm}n] lgdf{0f u/]sf] ca'–z}ofkm ;d"xsf #–$ 5fkfdf/x?lj?4 o'4 ug{] lgxF'df lkmlnlkG;df cfˆgf xhf/f}+ ;}lgsx? ptfg{] dflngf]:sLsf] ;/sf/ :jo+ g} cfh dfcf]jfbL kf6L{nfO{ ca'–z}ofkmh:tf] ;fgf] 8fFsf bn;Fu bfFHg] / dfcf]jfbLnfO{ ;vfk kfg{ /fHokIfnfO{ zflGtjftf{sf] sfnd} cTofw'lgs xltof/, s/f]8f+} 8n/, ;}Gok|lzIf0f lbg] 3f]if0ff ub{} cfO/x]sf] 5 . ;fpbL c/asf cf];fdf lag nfb]gb]lv O/fssf ;2fd x';]g;DdnfO{ hGdfpg], sDaf]l8ofdf /fhs'df/ g/f]2d l;+xfg'ssf] /fhtGqnfO{ km\ofFs]/ nf]g gf]nsf] s7k'tnL zf;g :yfkgf ug{] / To; zf;gnfO{ pv]n]/ vd]/ ?h -nfn vd]/_ zf;g ;+rfng ug{] kf]n kf]6nfO{ Ps bzs;Dd ;}Go ;xfotf / s"6gLlts dfGotf lbg] dflngf]:sLsf] ;/sf/ :jo+ g} cfh dfcf]jfbL kf6L{nfO{ cn–sfobf / vd]/ ?h;Fu bfFh]/ g]kfndf cfˆgf] ;}lgs rnv]nnfO{ hfoh 7x¥ofpg] k|oTg ul//x]sf] 5 .   

g]kfndfly cd]l/sL x:tIf]ksf] lj/f]w x'Fbf /fhb"t dflngf]:sL g]kfnsf] …cfGtl/s dfldnfdf s'g} rf;f] gePsf]Ú / …g]kfndf kmf}hL c8\8f /fVg] ljrf/ klg gePsf]Ú :kli6s/0f lbg k6Ss} lxRsfPsf 5}gg\ . t/ ev{/} dfq} pgn] g]kfnsf] /fHo;Qfsf k|ltlglwsf ?kdf sfo{/t u[x;lrj;Fu cft+sjfblj?4 n8\g kfFr jif{] ;+emf}tf u/]sf 5g\, h'g cft+sjfblj?4 n8\g] lgx'Fdf ul/Psf] cd]l/sL x:tIf]ksf] gofF b[i6fGt xf] . ;f] ;}lgs ;+emf}tfcg';f/ cd]l/sfn] ca g]kfnsf] s'g} klg ;+j]bgzLn :yfgx?df cTofw'lgs ;~rf/ pks/0fx? h8fg ug{ kfpg] clwsf/ kfPsf] 5, zfxL ;]gfnfO{ ;}Go k|lzIf0f lbg] lgxF'df g]kfnL e"lddf cd]l/sL ;}lgs k|lzIfs / ;]gfnfO{ t}gfy ug{ kfpg] xs kfPsf] 5 / ljlzi6 JolQmx?sf] ;'/Iffsf] lgxF'df l;+xb/jf/b]lv /fhb/jf/df ;d]t k|ToIf ?kdf p;n] cfˆgf] ;]gf 3';fpg] lhDd]jf/L kfPsf] 5 . ;dembf/Lsf] gfddf ul/Psf] ;f] ;}lgs ;+emf}tf slt vt/gfs 5 eg] ca g]kfndf cd]l/sfn] 3f]lift ?kdf cfˆgf] ;}lgs cv8f :yfkgf ug{} gkg{] l:ylt agfOPsf] 5 . To;}n] t /fhb"t dflngf]:sLn] g]kfndf cd]l/sL ;}lgs cv8f :yfkgf ug{] cfˆgf] s'g} cfzo gePsf] k|li6s/0f lbFb} cfPsf /x]5g\ eGg] lbAo1fg aNn ;a}nfO{ k|fKt ePsf] x'g' k5{ .

cd]l/sL gful/s gf]d rf]D:sLnufot o'4lj/f]wL ljåfgx?åf/f …;+;f/sf] ;a}eGbf 7"nf] cft+sjfbL /fi6«Úsf] ?kdf cf/f]lkt dxfzlQm /fi6« cd]l/sfn] cfˆgf] /0fgLlts :jfy{ k"lt{sf nflu yfn]sf] tyfslyt cft+sjfblj/f]wL ljZjJofkL o'4sf] Pp6f s]Gb|sf] ?kdf g]kfnnfO{ klg tf/f] agfpg] ;+s]tx? w]/} b]lvOg yfn]sf 5g\ . o;}sf] Pp6f ;+s]t dfq} xf]– dflngf]:sLsf] u}x|–s"6gLlts rlt{snf . o:tf] rlt{snfk|lt ;a}sf] ;hutf / o'4lkkfz' eO;s]sf] cd]l/sL ;/sf/nfO{ ;}Go x:tIf]ksf nflu s'g} klg lgxF' glbg] ;ts{tf;Fu} cToGt h?/tsf] kIf eO/x]sf] s'/f xf]– ;fd|fHojfblj?4 eO/x]sf] ljZjJofkL hg;+3if{df g]kfnnfO{ klg clu|d df]rf{df psf:g' .