cd]l/sL cfqmd0flj?4 /fhwfgLdf lj/f]w k|bz{g

;2fdåf/f a'znfO{ x/fpg] r'gf}tL

dfcf]jfbL g]tfåf/f h]n lg/LIf0f

cu|ufdL kl/jt{gn] dfq u[xo'4sf] cGTo x'G5

sf+u|]; ca ;+ljwfg ;eflt/

kqsf/x?sf] ;/sf/;“u dfu

Pdfn]df cGt/snx rls{of]

k|lt/f]w lbj; ;DkGg

;QfkIf jftf{ layf]Ng] lbzflt/  !

dfcf]jfbL / ;QfkIfaLr ;xdlt ePsf cfrf/–;+lxtfsf a'Gbfx?

cd]l/sL cfqmd0flj?4 /fhwfgLdf lj/f]w k|bz{g

q hgfb]z ;Djfbbftf

    sf7df8f}+÷ ljZjJofkL cd]l/sL ;fd|fHojfblj?4 nfvf}+sf] k|bz{gL eO/x]sf] qmddf cd]l/sfn] O/fsdfly xdnf u/]sf] kf“rf}+ lbg ;f]daf/ /fhwfgL sf7df8f}+df cd]l/sflj?4 ljzfn k|bz{gLx? ePsf 5g\ . ;f]daf/ sf7df8f}+df ;fd|fHojfblj/f]wL d~r, g]kfn / gf} jfd /fhgLlts bnx?n] 5'§f5'§} :yfgdf u/]sf lj/f]w k|bz{gx?df xhf/f}+ hgtf ;xefuL eP . ;f]daf/ ;f“em /fhwfgLdf ePsf] ef/L jiff{df leHb} xhf/f}+ hgtf ;f] k|bz{gLdf ;xefuL eP / cd]l/sL ;fd|fHojfblj?4 7"nf–7"nf cfjfhdf gf/fx? 3GsfP .

    c“u|]hL / g]kfnL b'a} efiffdf …O/fsdflysf] cfqmd0f aGb u/, cd]l/sL ;fd|fHojfb d"bf{jfbÚ h:tf gf/fx? n]lvPsf ;]tf Kn]sf8{x? / sfnf Aofg/x? k|bz{gsf/Lx?n] af]s]sf lyP . jfdkGyL /fhgLlts bnx?n] sDo'lg:6 kf6L{sf em08fx? / ljBfyL{ ;+u7gx?n] cf–cfkm\gf ;+u7gsf em08fx? af]s]sf lyP .

    g]=s=kf=-dfcf]jfbL_ n] hgo'4sf] cf7f}+ jif{uf“7sf cj;/df afuahf/l:yt ljzfn leQ]n]vg u/]sf] :yfgaf6 ;'? ePsf] cd]l/sL o'4lj/f]wL h'n';n] /Tgkfs{, eb|sfnL, zxLbu]6, gof“ ;8s, ef]6flx6L x'“b} k'gM ;f]xL :yfgdf k'uL ;dfkg ePsf] lyof] .. pQm k|bz{gLdf g]=s=kf=-dfcf]jfbL_sf kf]ln6Ao'/f] ;b:o s= s[i0faxfb'/ dx/fsf] ljz]if pkl:ylt lyof] . pQm k|bz{gLdf ;fd|fHojfblj/f]wL d~rsf ;+of]hs k|f= dfl0fsnfn >]i7, jl/i7 kqsf/ zlQm nD;fn, Zofd >]i7, hgdf]rf{ g]kfnsf nLnfdl0f kf]v/]n, dlxnf g]t[ zzL >]i7, cg]/f:jljo' -qmflGtsf/L_ sf cWoIf b]j]Gb| k/fh'nL, g]kfn af/ P;f]l;o;gsf cWoIf l;Gw'gfy Kofs'/]nnufotsf k|ultzLn ;flxTosf/x?, sfg'gJoj;foLx?, ljBfyL{x? / kqsf/x?sf] pNn]Vo ;xeflutf lyof] .. h'n';df ;xefuLx?n] …xTof/f] a'znfO{ kmf“;L b], xTof/f] a'z sxf“ 5, hgd'lQm ;]gf oxf“ 5, t]nsf] :jfy{ k"lt{ ug{ hgtf dfg{ kfO“b}g, O/fsL hgtf nfn;nfdÚ h:tf gf/fx? nufPsf lyP .

    lj/f]w k|bz{gkl5 hgfb]z ;Djfbbftf;“u ;+lIfKt k|ltlqmof lb+b} g]=s=kf=-dfcf]jfbL_ sf kf]ln6Ao"/f] ;b:o tyf dfcf]jfbL jftf{ 6f]nLsf ;b:o s= s[i0faxfb'/ dx/fn] eGg'eof]– …of] k|bz{gn] g]kfnL hgtf ;fd|fHojfbL o'4sf lj?4df 5g\ eGg] b]lvof] .Ú ljZjdf clxn] …jf/Ú / …kL;Ú u/L b'O{j6f 6«]g b]lvPsf / of] k|bz{gn] …kL; 6«]gÚsf] g]t[Tj u/]sf] ljrf/ JoQm ub}{ eGg'eof]– …ljZjsf hgtf ;fd|fHojfbL o'4sf lj?4 k|lt/f]w o'4 ug{ klg tof/ 5g\ eGg] ;ª\s]t klg b]lvPsf] 5 .Ú lj/f]w k|bz{gsf] cfof]hs ;fd|fHojfblj/f]wL d~rsf ;+of]hs k|f= dfl0fsnfn >]i7n], …of] cfqmd0f O/fsdflysf] dfq geO{ ljZjel/sf k|ltlqmofjfbL zf;sx?af6 Gofo / :jtGqtfk|]dL hgtfdfly u/]sf] cfqmd0f xf]Ú eGg'eof] .

    k|bz{gdf ;xefuL k|foM ;a}sf] k|ltlqmof lyof], …o'4 lkkf;' cd]l/sflj?4 o;/L eO/x]sf] lj/f]wnfO{ ljZjJofkL?kdf ;+ul7t ug'{k5{ / cd]l/sL zf;sx?nfO{ r]tfjgL lbg'k5{ .Ú

    cd]l/sfåf/f O/fsdfly ul/Psf] aa{/ cfqmd0fsf] ca g]kfnsf ljBfyL{x?n] ;+ul7t ?kdf lj/f]w ug]{ ePsf 5g\ . ;f]daf/ clvn -qmflGtsf/L_ sf] s]Gb|Lo sfof{no, k'tnL;8sdf pkl:yt ePsf cg]/f:jljo'-PsLs[t_, cg]/f:jljo', g]lj;+3nufotsf rf/ ljBfyL{ ;+u7gn] cd]l/sflj/f]wL ;+3if{sf] tof/L ug]{ atfPsf 5g\ . ;f]daf/sf] a}7sdf clvn -qmflGtsf/L_ sf cWoIf b]j]Gb| k/fh'nL / ;lrj lxdfn zdf{sf] pkl:ylt lyof] . cd]l/sL ;fd|fHojfb lj/f]wL ;+o'Qm ljBfyL{ cfGbf]ngsf] tof/L ug{ d+unaf/ klg ljBfyL{ ;+u7gx?sf] ;+o'Qm a}7s a:g] clvn -qmflGtsf/L_, s]Gb|Lo sfof{non] hgfPsf] 5 .

       o; cl3 ut xKtf g]=s=kf=-dfcf]jfbL_ sf cWoIf s=k|r08n] cd]l/sL ;fd|fHojfbåf/f O/fsdfly ul/Psf] cfqmd0fsf] s8f zAbdf lj/f]w ub{} ljZjJofkL ?kdf cd]l/sL ;fd|fHojfbsf] eT;{gf ul/g'kg{] atfpg' ePsf] lyof] . g]kfn ;/sf/n] eg] cd]l/sL cfqmd0fsf] lj/f]wdf s'g} k|ltlqmof hgfPsf] 5}g . ;/sf/n] cGofok"0f{ cd]l/sL cfqmd0fsf] lj/f]w gu/]sfn] g]kfnsf lhDd]jf/ /fhgLlts bnx? / s'6gLlt1x?n] lj/f]w u/]sf x'g\ / ;/sf/ cd]l/sL ;'/Iff 5ftfleq k|j]z ug{ vf]h]sf] k|ltlqmof hgfPsf 5g\ .

       o;}aLr g]kfn k|ultzLn k|fWofks ;ª\u7gn] d+unaf/ ck/fGx ;f9] b'O{ ah] O/fsdfly cd]l/sL cfqmd0f lj?4 cd]l/sL /fhb"tfjf;df lj/f]wkq a'emfpg] ePsf] 5 . pQm sfo{qmddf ;xefuL x'g ;f] ;+3n] ;Dk"0f{ ;fd|fHojfblj/f]wL a'l4hLjL / k|ultzLn k|fWofksx?nfO{ cfx\jfg u/]sf] 5 .

;2fdåf/f a'znfO{ x/fpg] r'gf}tL

 

sf7df8f}+÷ O/fsdfly cfqmd0f ul/Psf] s]xL 306fd} cfkm"n] ljho xfl;n ug]{ 3d08;lxt o'4df xf]ldPsf] cd]l/sL–a]nfotL u7aGwg ;]gfn] kf“rf}+ lbg;Dd eLif0f k|lt/f]wx?sf] ;fdgf ug'{ kl//x]sf] 5 . kf“r lbg;Ddsf] ;fd|fHojfbL cfqmd0fsf qmddf O/fsn] ljleGg zx/sf s]xL dxTjk"0f{ ejgx?, ;of}+ O/fsL gful/s / s]xL ;}lgsx? u'dfP klg cd]l/sL u7aGwg ;]gftkm{ klg 7"n} Iflt k'¥ofO/x]sf] 5 .

       O/fs–k|j]z ubf{ lalQs} cfqmd0f yfn]sf] cd]l/sL ;]gfnfO{ O/fsL kmf}hn] 5fkfdf/ z}nLdf k|Tofqmd0f ul//x]sf 5g\ . ;}lgs /0fgLltdf b'ZdgnfO{ glhs} cfpg lbP/ k|Tofqmd0f ug'{ k|efjsf/L k|Tofqmd0f dflgG5 .. O/fsn] clxn] ToxL /0fgLlt ckgfO/x]sf] b]lvG5 . cd]l/sL u7aGwgsf] ;]gf hlt hlt leq 3'':g vf]Hb}5, Tolt Tolt p;n] s8f k|ltsf/sf] ;fdgf ub}{5 . O/fsdfly cfqmd0fsf] kf“r lbgdf cd]l/sL u7aGwgn] cfkm\gf tLg bh{g ;}lgsx? u'dfO;s]sf] 5 eg] b'O{ bh{g ;}lgsx? O/fsn] o'4aGbL agfO;s]sf] 5 . To:t} Pp6f adjif{s ;}lgs ljdfg / tLgj6f x]lnsf]K6/x? cd]l/sL ;]gfn] u'dfO;s]sf] 5 . O/fsL /fi6«klt ;2fd x';]g kf“r lbgdf lxhf] bf];|f]k6s 6]lnlehgdf b]lvPsf 5g\ .. ;2fdsf] 6]lnlehg ;Gb]z cd]l/sfsf nflu Pp6f ld;fOn g} ePsf] 5 / O/fsL ;}lgsx?sf nflu Pp6f cfTdan g} ePsf] 5 . ;2fdn] kl5Nnf] ;Gb]zdf cfkm\gf ;}lgsx?sf] k|z+;f ug'{ePsf] 5 / eGg'ePsf] 5– …O/fsdfly cfqmd0f ug]{ b'i6 zq'x? ca jL/ O/fsL;“u l5§} g} xfb}{5g\ .Ú

      

dfcf]jfbL g]tfåf/f h]n lg/LIf0f

     sf7df8f}+÷g]kfn sDo'lgi6 kf6L{ dfcf]jfbL_ sf jl/i7 kf]ln6Jo"/f] ;b:o Pj+ dfcf]jfbL jftf{ 6f]nL ;b:o s= s[i0faxfb'/ dx/fn] /fhwfgLsf ljleGg h]nx?sf] lg/LIf0f ug{' ePsf] 5 .

    ut z'qmaf/ dx/fåf/f s]Gb|Lo sf/fuf/ cGtu{t dlxnf aGbLu[x, ;]G6«n h]n / eGb|aGbL u[xsf] lg/LIf0f ul/Psf] 5 eg] cfOtaf/ gVv' sf/fuf/ / rf/vfn sf/fuf/sf] lg/LIf0f ul/Psf] 5 .. h]n lg/LIf0fsf] qmddf dfcf]jfbL g]tf dx/fn] h]nleq /x]sf cf:yfsf aGbL;lxt ;Dk"0f{ aGbLx?nfO{ ;Daf]wg ug{' ePsf] lyof] . ;+af]wgsf] qmddf dx/fn] clxn] jf:tljs cy{df zlQm ;Gt'ngsf] cj:yf ljBdfg ePsf] atfp“b} cfºgf] kf6L{ / ;QfkIfaLrsf] jftf{ k|lqmofsf ljifodf hfgsf/L lbg' ePsf] lyof] . pxf“n] /fhaGbLx?sf] l/xfO{ ug{] tyf o'4lj/fdsf] cjlwdf nufOPsf d'2fx? lkmtf{ lng] sfo{ ;QfkIfaf6 gul/Ps} sf/0f jftf{ 6f]nL ;fj{hlgs x'g] sfo{df l9nfO{ eO/x]sf] hgfpg' ePsf] lyof] .. h]n lg/LIf0fsf] qmddf h]nleq} cfof]lht ;efx?df ;]G6«n h]ndf /jLGb| >]i7, /fd sfsL{ / zflns/fd hDs§]n, eb|aGbL u[xdf s]zj l;+x 7s'/L, emnskf0fL ltjf/L / lji0f' e§ tyf dlxnf aGbLu[xdf nIdL >]i7, kfj{tL yfkf, /]0f'sf rf}nfufO{ / ;l/tf nfdfn] /fhaGbLx?sf tkm{af6 dGtJo JoQm ug{'ePsf] lyof] . To;}u/L gVv' h]ndf czf]s v8\sf / rf/vfn sf/fuf/df /fhsfhL dxh{gn] /fhaGbLx?sf] tkm{af6 dGtJo JoQm ug{'ePsf] lyof] .

       o;}u/L utxKtf dx/fn] uf]/vfsf] ;}lgs lx/f;tdf /flvPsf dfcf]jfbLsf s]Gb|Lo ;b:oqo /]vf zdf{, s[i0fWjh v8\sf / d'df/fd vgfn;“u e]63f6 ug{'ePsf] yfxf ePsf] 5 . /fhaGbLx?;“usf] e]63f6 kZrft\ dfcf]jfbL g]tf dx/fn] hgfb]z;“u s'/f ub{} eGg'eof]–æh]nleq w]/} ;d:ofx? 5g\ . xfd|f] 5nkmn a9L /fhg}lts ljifodf eof] . /fhaGbLx?n] xfdLnfO{ 7"nf] pT;fx / ;fx; ylklbg'ePsf] 5 . pxf“x?n] xfdLnfO{ tkfO{x? em's]/ xfdLnfO{ g5'6fpgf];\ xfdL 5'6\g] eGbf

hgtfn] d'lQm kfpg] s'/f 7"nf] xf] eg]/ eGg' ePsf] 5 .Æ

cu|ufdL kl/jt{gn] dfq u[xo'4sf] cGTo x'G5

l k|sfz, ;x–dxfdGqL -g]=s=kf=Pstfs]Gb|–d;fn_

     sf7df8f}+÷g]=s=kf=-Pstfs]Gb|–d;fn_ sf ;xdxfdGqL s= k|sfzn] cfhsf] zlQm ;Gt'ngdf cfwfl/t cu|ufdL kl/jt{gn] dfq u[xo'4sf] cGTo, zflGtsf] :yfkgf / /fhg}lts ;+s6sf] ;dfwfg ug{ ;lsg] atfpg' ePsf] 5 . pxf“n] Tof] zlQm ;Gt'ngdf cfwfl/t cu|ufdL kl/jt{g eg]sf] ;+ljwfg;efsf] r'gfjåf/f ;fj{ef}d;Qf hgtfdf x:tfGt/0f u/L gof“ cu|ufdL ;+ljwfg lgdf{0f ug{' xf] eGg' x'“b} ;+ljwfg;ef g} cfhsf] /fhg}lts ;+s6sf] pko'Qm lgsf; ePsf] atfpg' ePsf] 5 .

    ;+ljwfg;efM ;Defjgf / r'gf}tL eGg] k':tsnfO{ lbg' ePsf] Ps cGtjf{tf{df k|sfzn] ;+ljwfg ;efsf] cu|ufdL kl/jt{gn] dfcf]jfbL hgo'4sf] hGdsf] k5fl8 /x]sf] tfTsflns j:t'ut ;+s6nfO{ ;Daf]wg ug{] / u[xo'4sf] cGTosf] nflu d"n cfwf/ k|bfg ug{] atfpg' ePsf] 5 . g]=s=kf=-dfcf]jfbL_ :jo+n] Go"gtd tfTsflns /fhg}lts lgsf;sf] ?kdf ;+ljwfg;efsf] dfu ul//x]sf]n] u[xo'4sf] cfTdut kIfnfO{ klg ;Daf]wg u/L u[xo'4nfO{ cGTo ug{] s'/f ;d]t ;f]xL cGtjf{tf{df k|sfzn] eGg'ePsf] 5 .

    ;+ljwfg ;efsf] dfunfO{ nfdf] ;dob]lv hf]8bf/ ?kdf p7fp“b} cfpg' ePsf ;xdxfdGqL s= k|sfzn] ;f]xL dfunfO{ cem hf]8lb+b}  cGtjf{tf{sf] cufl8 eGg'ePsf] 5– ;+ljwfg ;efsf] of] lgsf;df g} Go"gtd ;xdlt sfod x'g ;Sg] ;Defjgf ;a}eGbf a9L 5 .. lsgls /fhtGqn] klg hgtfsf] ljb|f]xsf] cf“wLj]x/Ln] cfºgf] ;Dk"0f{ cl:tTj g} vQd x'g ;Sg] ;Defjgfsf] ;§f cfkm"nfO{ klg a'h{'jfs/0f u/L :yflkt ug{] ;Defjgf / cj;/ ;+ljwfg;ef dfkm{t\ kfpg ;Sb5 . g]kfnL sf+u|]; / Pdfn] h:tf ;+;bjfbL zlQmx?n] klg k"“hLjfbL k|hftGqsf] of] pRrtd ?knfO{ c:jLsf/ ug{ tof/ gx'g'kg{] s'g} sf/0f 5}g . ;+ljwfg;efdf hf“bf jt{dfg ;+ljwfgsf] lqmofzLntf / lg/Gt/tf 6'6\g hfG5 / To; cj:yfdf k|ltufdL zlQmx?n] k|ltudg nfb\g] vt/f x'g;Sb5 egL pgLx?n] lbg] u/]sf] ts{ c;f]h !* ut]sf] k|ltufdL sbdkl5 :jtM lg/y{s Pj+ cf}lrToxLg ;fljt eO;s]sf] 5 . cfkm"nfO{ k|hftGqjfbL / sDo'lgi6 eGg] kf6L{x?n] /fhfåf/f k|ltufdL sbd rflnPsf] a]nfdf k|ltudgsf] k'g?Tyfgsf] vt/fnfO{ 6fg{] u[xo'4nfO{ cGTo ug{] / cu|ufdL kl/jt{g ug{] cj;/sf ?kdf o;nfO{ k|of]u ug{ c:jLsf/ u/]/ k|ltudg Pj+ u[xo'4nfO{ lg/Gt/tf lbg] sfo{ ug{' k|ltudg Pj+ u[xo'4nfO{ lg/Gt/tf lbg] sfo{ ug{' cfºg} v'§fdf aGr/f] xfGg' ;/x x'g]5 . To;}n] Pdfn] / g]kfnL sf+u|]; h:tf ;+;bjfbL kf6L{x? cGttM ;+ljwf;efdf cfpg}kg{] l:ylt 5 . pxf“n] xfd|f] cfhsf] 7f]; ;Gbe{df s'/f ug{] xf] eg] /fhfjfbL tTjx?n] ;+j}wflgs /fhtGqnfO{ :jLsf/ u/]/ ;+ljwfg;efdf hfg] s'/fx? cufl8 NofO/x]sf 5g\ . s] :ki6} 5 eg] o;af6 hgtf ;fj{ef}d;Qf ;DkGg x'g} ;Sb}gg\ eGb} sltko nfn a'emSs8x?n] ;+ljwfg;ef dfkm{t\ u0ftGqfTds ;+ljwfg aGg c;Dej ePsfn] ;+j}wflgs /fhtGqsf] zt{nfO{ :jLsf/ u/]/ klg ;+ljwfg;efdf hfg ;lsg] h'g s'/f ug{] u/]sf 5g\ Tof] ljNs"n unt / e|fds 5 eGg'ePsf] 5 .

    ;xdxfdGqL s=k|sfzn] ;f]xL cGtjf{tf{sf] cGTodf jftf{nfO{ if8\oGqd"ns 9+un] k|:t't ug{] jf jftf{ ef“8\g vf]Hg] jf jftf{nfO{ b]zL jf ljb]zL k|ltlqmofjfbL tTjx? jf ;+ls0f{ cj;/jfbL tTjx?sf] :jfy{df k|of]u ug{ vf]Hg] unt k|j[lQx?sf] e08fkmf]/ ub{} jftf{ ;kmn kfg{ k|oTg ug{' ;a} jfdkGyL, k|hftGqjfbL tyf b]zeQmx?sf] olta]nfsf] ;femf bfloTj xf] eGg' ePsf] 5 .

sf+u|]; ca ;+ljwfg ;eflt/

     sf7df8f}+÷;+ljwfg;efsf] kIfdf af]Ng] g]tf / sfo{stf{pk/ Pdfn] kf6L{n] aGb]h nufO /x]sf] a]nf g]kfnL sf+u|];sf] xfn} a;]sf] s]Gb|Lo sfo{;ldltsf] a}7sn] ;+ljwfg;efsf] kIfdf Jofks 5nkmn u/L kf6L{ ;+ljwfg ;efdf hfg] ;+s]t lbPsf] 5 . sf+u|];leq ;+ljwfg;efsf] kIfdf g/xl/ cfrfo{ / rqm jf:tf]nf nufotsf o'jf k':tfsf w]/} g]tf / sfo{stf{n] s'/f /fVg yfn]kl5 kf6L{ Tof] lg0f{odf k'u]sf] sf+u|]; lgs6 ;"qn] atfPsf] 5 .

    sf+u|];leq ;+ljwfg;efsf] ljkIfdf z}nhf cfrfo{ nufotsf s]xL g]tfx? eP klg w]/}h;f] g]tfx? ;+ljwfg;efsf] kIfdf v'n]/ nfu]sf 5g\ . sf+u|]; ;efklt lul/hfk|;fb sf]O/fnfn] g} d'n'snfO{ cu|udgdf nfg] ;+ljwfg;efsf] lg0f{o ePdf cfºgf] kf6L{ s'g} xfntdf lj/f]wdf ghfg] s'/f cfºgf sfo{stf{nfO{ atfO;Sg' ePsf] sf]O/fnf lgs6 ;"qn] atfPsf] 5 .

    g]kfnL sf+u|];sf lhNnf / ufp“df g]tf sfo{stf{ ;+ljwfg ;efsf] kIfdf b]lvPsf 5g\ . otf g]kfnL sf+u|];sf s]Gb|Lo ;b:o rqm jf:tf]nfn] cfºgf] kf6L{ nuftf/sf] 5nkmn / ax; kl5 ;+ljwfg;efdf hfg] lg0f{odf k'u]sf] atfO ;Sg'ePsf] 5 . g]kfnL hgtfnfO{ clxn] eGbf klg a9L clwsf/ lbg olta]nf cfd a'l4hLjL, gful/s ;dfh ;+ljwfg;efsf] kIfdf plePsf] a]nf sf+u|]; leq} aGb} uPsf] ;+ljwfg;efsf] dfunfO{ :jfutof]Uo sbdsf ?kdf lng yflnPsf] 5 . sf+u|]; g]tf jf:tf]nfn] jftf{sf] jftfj/0f agfpg] sfddf ;QfkIfaf6 g} l9nf;':tL ePsf] / jftf{ uDeL/ gePsf] klg atfpg' ePsf] 5 .

kqsf/x?sf] ;/sf/;“u dfu

     sf7df8f}+÷xfn} y'gfd'Qm ePsf kqsf/x?sf] Ps ;d"xn] oxL r}q & ut] k|wfgdGqL nf]s]Gb|axfb'/ rGb;“u e]6 u¥of] . pQm e]6sf cj;/df b]zdf ;+s6sfn z'? ePkl5 ljleGg kqklqsfsf] sfof{nodf k|zf;gn] 5fkfdf/L hkmt u/L nu]sf sDKo"6/ nufotsf ;fdu|Lx? tTsfn lkmtf{ ug{ / k|sfzg aGb ePsf kqklqsfsf] lgoldt k|sfzgdf s'g} klg lsl;dsf] Jojwfg x6fpg ;/sf/;“u dfu ul/Psf] 5 .

    ;+s6sfn otf k|];dfly /fHo kIfaf6 ePsf ;a} k|sf/sf HofbtLsf] lgikIf 5fgljg u/L bf]ifLdfly sf/jfxL ug{ pRr:t/Lo Goflos 5fgljg cfof]u u7g ug{;d]t k|wfgdGqL;“u dfu ul/of] . ;fy} lx/f;t / h]ndf /x]sf ;a} kqsf/nfO{ oyfzL3| d'Qm ug{ klg dfu ul/of] .

    k|wfgdGqL rGbn] jt{dfg kl/l:yltdf k|]; hutsf] ;xof]u ckl/xfo{ /x]sf] atfp“b} ;/sf/ k|]; hutsf ;Dk"0f{ ;d:ofx? ;N6fpg ;sf/fTds /x]sf] atfpg' ePsf] s'/f g]kfn kqsf/ dxf;+3sf dxf;lrj lji0f' lgi7'/Ln] Ps jQmJodfkm{t\ hfgsf/L u/fpg' ePsf] 5 .

    pQm cj;/df dxf;+3sf ;efklt tf/fgfy bfxfn, dxf;lrj lji0f' lgi7'/L / xfn} h]nd'Qm ePsf kqsf/x? O{Zj/rGb| 1jfnL, cf]d zdf{, dgClif lwtfn, lvnaxfb'/ e08f/L / bLks ;fksf]6f pkl:yt x'g'x'GYof] .

Pdfn]df cGt/snx rls{of]

     sf7df8f}+÷Pdfn]sf] ;ftf}+ dxflwj]zgn] ;+ljwfg;ef ;lxt ;a} ljsNk v'Nnf ug{] lg0f{o u/]sf] atfOP klg ;+ljwfg ;efsf] kIfdf nfUg] g]tf sfo{stf{x?nfO{ Pdfn] g]t[Tjn] wdfwd kfvf nufpg z'? u/]sf] 5 . Pdfn] g]t[Tjsf] o; sfo{ lj?4 Pdfn] k+lQmaf6} rsf{] lj/f]w eO/x]sf] 5 .

    Pdfn] :yfoL sld6L ;b:o jfdb]j uf}tdn] lxhf] k|sflzt ;f“3' ;fKtflxsnfO{ lbg' ePsf] Ps cGtjf{tf{df Pdfn] g]t[TjnfO{ r'gf}tL lb+b} eGg' ePsf] 5– æPdfn]leq ;+ljwfg;eflj/f]wL hf] Pp6f u'6 5 Tof] u'6sf] cufl8 dxf;lrjn] cfTd;dk{0f ug{' ePsf] 5 . kf6L{sf] :yfoL sld6Ln] dnfO{ af]Ngsf] nflu h'g k|ltaGw nufPsf] 5, Tof] k|ltaGwnfO{ tf]8\gsf nflu d af]ln/x]5' .Æ uf}tdn] Pdfn] g]t[Tjn] cfºgf] af]nLdf tfnf nufpg] ljrf/xLg lg0f{o u/]sf] hgfp“b} cfkm" To;sf] lj?4 v8f eP/ r'gf}tL lbPsf] atfpg' ePsf] 5 .

    o;}aLr Pdfn] dxf;lrj dfwj g]kfnsf] ax'dt kIfn] cfºgf] kIfdf nfu]sf ;+ljwfg ;ef kIfw/ sfo{stf{x?nfO{ wdfwd kfvf nufPsf] s'/f jfdb]j–s]kL kIfn] hgfPsf] 5 . pQm kIfsf] Ps ;|f]tn] hgfb]znfO{ lbPsf] hfgsf/L cg';f/ ;+ljwfg ;efsf] kIfdf jsfnt u/]s} sf/0f xfn} afudlt, u08sL, hgsk'/, /fKtL nufot ljleGg c~rn sld6Lsf bh{gf}+ g]tfx?nfO{ kfvf nufOPsf] 5 . o;/L kfvf nufOPsfx?df hgsk'/ c~rn sld6Laf6 dbg 9'+u]n, afudtLaf6 s]=kL= ;fksf]6f, ;/]z g]kfn / s}nfz 9'+u]n, u08sLaf6 6's/fh l;Ub]n / d'lQm vgfn tyf /fKtLdf 6Lsf/fd l/hfn x'g'x'G5 . To:t} jfdb]j–s]=kL= kIfdf ePsf sf7df8f}+ / nlntk'/ lhNnf sld6L lj36g ul/Psf] 5 . To:t} km/s dt kIfw/ ePs} sf/0f Pdfn] k|rf/ ljefuaf6 3gZofd e"iffn, gf/fo0f 9sfn / zDe' >]i7nfO{ x6fOPsf] klg ;|f]tn] hgfPsf] 5 .

    Pdfn]df e';sf] cfuf]em}+ qmdzM ;lNsb} uPsf] o; lsl;dsf] ljjfb o;}u/L cl3 a9\g] xf] eg] eflj lbgdf b'j} kIf Pp6} kf6L{df /xg ;Sg] l:ylt gx'g] ko{j]Ifsx? atfp“5g\ .

k|lt/f]w lbj; ;DkGg

     

l;Gw'nL÷ clvn g]kfn hg;f“:s[lts ;+3 k"jf{~rn If]qLo ;ldltsf] cfof]hgfdf cdn]l:yt >L df=lj=sf] k|fª\u0fdf r}q % ut] rf}yf] ;f“:s[lts k|lt/f]w lbj; eJotfk"j{s ;DkGg eof] . cg]sf]6df xTof ul/Psf ;f“:s[lts of]4fx?sf] kmf]6fdf g]=s=kf=-dfcf]jfbL_ l;Gw'nL lhNnf O~rfh{ tyf ;f] sfo{qmdsf k|d'v cltly s= k|eftåf/f dfNofk{0f u/]/ ;'? ul/Psf] sfo{qmdsf] ;efkltTj s= h'unn] ug'{ePsf] lyof] eg] pb\3f]if0f s= a[xb\n] ug'{ePsf] lyof] . pkl:yt cltly tyf hg;d'bfonfO{ cfof]hssf tkm{af6 s= ;GWofn] :jfut ug'{ePsf] lyof] .

    cg]sf]6sf ;f“:s[lts zxLbx?sf] ;Demgfdf cfkm\gf] sljtf tyf jl/i7 slj Pjd\ c=g]=h=;f“=;+3sf tTsfnLg cWoIf zxLb s[i0f ;]g …OR5'sÚsf] sljtf jfrg ub}{ sfo{qmdsf k|d'v cltly s= k|eftn] snf, ;flxTo / ; “:s[lt ;a} juL{o :jfy{nfO{ kIfkf]if0f ug]{ ;fj{ef}d rl/qsf] x'g] ePsfn] juL{o d'lQm cfGbf]ngdf ;f“:s[lts sdL{x?sf] dxTjk"0f{ of]ubfg x'g] atfpg'eof] .

    g]=s=kf=-dfcf]jfbL_+ l;Gw'nL lhNnf ;]qm]6/L s= ljhon] ju{ljeflht ;dfh sfod /x];Dd s;}n] grfx] klg ju{o'4 rln/xg] atfpg'eof] .

    sfo{qmddf clvn -qmflGtsf/L_sf s]Gb|Lo ;b:o o'j/fh rf}nfufO{+, dw];L /fli6«o d'lQm df]rf{sf pkfWoIf ;Togf/fo0f eut, dfemL /fli6«o d'lQm df]rf{sf s]Gb|Lo cWoIf t'naxfb'/ dfemL, c=g]=d=;+3 -qmflGtsf/L_ l;Gw'nLsL ;lrj dg' nfdf, zxLb lgd{nf b]jsf]6fsf bfh' OGb|k|;fb b]jsf]6fnufotn] cfkm\gf] dGtJo /fVg'ePsf] lyof] eg] cflwbh{geGbf a9L zxLbkl/jf/sf] ;d]t pkl:ylt /x]sf] lyof] . ;f“:s[lts zxLbx?n] b]vfPsf] h'emf? k|lt/f]w / alnbfgLk"0f{ efjgfnfO{ b[9tfsf ;fy cfTd;ft\ ug'{kg]{ s'/fdf clwsf+z jQmfx?n] hf]8 lbg'ePsf] lyof] . sfo{qmddf jl/i7 slj k"0f{lj/fd, s= ;f/yL, s= k|jL0f / Pn=Pg= ljzfnn] sljtf jfrg ug'{ePsf] lyof] . ;f] sfo{qmddf uf}/Lzª\s/ ;f“:s[lts kl/jf/ -bf]nvf_, z}n'ª hgjfbL ;f“:s[lts kl/jf/ -/fd]5fk_, lgd ;f“:s[lts kl/jf/ -l;Gw'nL,  lz=k|=lj= ;f“:s[lts kl/jf/ -;nf{xL_, k|ultzLn ;f“:s[lts kl/jf/ -/f}tx6_, nfnt/fO{ ;f“:s[lts kl/jf/ -l;/xf_, z}n'ª ;f“:s[lts ;d"xsf snfsf/x?n] uLt, g[Tox? k|:t't u/]sf lyP .

;QfkIf jftf{ layf]Ng] lbzflt/ †

     sf7df8f}+÷dfcf]jfbL ljb|f]xL / k'/fgf] ;QfkIfaLr cfrf/;+lxtf ;fj{hlgs ePsf] b'O{ xKtf k'Ug nfUbf klg jftf{sf] jftfj/0f ;QfkIfn] gagfPkl5 ljleGg z+sf–pkz+sf l;h{gf x'g yfn]sf 5g\ . g]kfnL hgtfsf] zflGtsf] rfxgfnfO{ j]jf:tf ub{} ;QfkIfn] cfrf/;+lxtf ;fj{hlgs ePkl5 klg cfºgf dftxtdf /x]sf ;]gf / k|x/LnfO{ cfºgf] lgoGq0fdf /fVg ;s]sf] kfOPsf] 5}g . rGb ;/sf/ jftf{ lj/f]wL r+u'ndf km:g k'u]sf] 5 eg] otf ;QfkIfsf jftf{ ;+of]hs gf/fo0fl;+x k'g klg jftf{ lj/f]wLx?sf] 3]/faGbLdf kg{ vf]Hg'nfO{ jftf{ ef“8\g] ;+s]tsf ?kdf /fhg}lts ljZn]ifsx?n] lnPsf 5g\ . ;QfkIfn] jftf{sf] jftfj/0f w'ldNofpg vf]Hbf klg dfcf]jfbL ljb|f]xL kIf eg] cfrf/;+lxtfsf] k"0f{ kfngf u/fpg] kIfdf b[9 eP/ nfu]sf] 5 . 7fp“7fp“df k'/fgf] ;QfkIfn] u/]sf w/ks8nfO{ lgofNg]x? eG5g\– o:tf sfd sf/jfxLnfO{ /f]Sg ;QfkIf gnfu]df o;n] jftf{ ug{ xf]Og ljyf]Ng vf]Hg] tTjx?nfO{ an k'U5 .

    ljb|f]xL kIf / ;QfkIf aLr ut df3 !% ut] o'4lj/fd ePkl5 g} Tof] o'4lj/fdnfO{ vnan k'¥ofpg] sfo{ ;QfkIfn] ub{} cfPsf] lyof] . o'4lj/fdkl5sf lbgdf ljb|f]xL kIfsf xltof/ vf]:g], cbfntaf6 5f]8]sfnfO{ lu/ºtf/ ug{] / vfgtnf;L ug{] sfd hf/L g} lyof] . ;QfkIfsf tL sfo{ kmfu'g @( ut] cfrf/;+lxtf hf/L eP kl5 klg g/f]lsg'nfO{ eg] jftf{ ljyf]Ng] cleofgsf ?kdf lng'kg{] x'G5 . hgtfsf] gh/df ljutd} abgfd ePsf JolQmx?sf] jr{Zj /x]sf] rGb ;/sf/sf clwsf+z dGqLx? jftf{sf lj?4df ;lqmo 5g\ .. k|d rGb :jo+ jftf{ lj/f]wLx?sf] r+u'ndf km;]/ cfrf/;+lxtfsf] sfof{Gjog ug{] sfo{df klg l9nf ;':tL ug{] / j]kQf kfl/Psf ljb|f]xLx?sf g]tf–sfo{stf{nfO{ ;fj{hlgs ug{] / cbfntdf bfo/ u/]sf d'2f lkmtf{ lng] sfo{df klg rf;f] gb]vfPsf] k|d+ rGbsf ultljlwn] b]vfp“5 . ;QfkIfsf dGqL k'gn] Pp6f s'/f ug{] / ;/sf/n] csf{] s'/f ug{] sfd klg o; aLrdf ul//x]sf] 5 . jftf{sf] jftfj/0f aGg glbg], 7fp“7fp“df ;]gf / k|x/Laf6 ePsf HofbtL ;fj{hlgs x'“bf klg /f]Sg tTk/tf gb]vfpg'n] k|d rGb jftf{ lj/f]wLx?sf] r+u'ndf km;]sf] ;xh} cg'dfg nufpg ;lsG5 . olta]nf cfrf/;+lxtf ljkl/tsf sfd ;QfkIfsf ;]gf / k|x/Ln] ul//x]sf] l/kf]6{ ljb|f]xLkIfn] ;fj{hlgs ul//x]sf 5g\ .. ;QfkIfsf] ;]gf k|wfgdGqL tyf /IffdGqL rGbsf] lgoGq0fdf /x]sf] s'/f dGqL gf/fo0fl;+x k'gn] 7fp“–7fp“sf sfo{qmddf ub{} lx8] klg ;]gf / k|x/L ;/sf/sf] lgb{]zgnfO{ gdfgL cfkm"v'zL zflGt l:ylt vnaNofpg nfu]sf] b]lvG5 . of] cj:yfsf] af/]df yfxf kfp“bf klg k|wfgdGqL / /Iff dGqLsf] x}l;otaf6 rGbn] s]xL s'/f gaf]Ng' / ;QfkIfsf jftf{ ;+of]hs gf/fo0fl;+x k'gsf s'/f klg g;'Gg'n] k|d rGb jftf{ lj/f]wL r+u'ndf k/]sf] hf]sf]xLn] b]Vg ;S5 .

    otf gf/fo0fl;+x k'gn] cfOtjf/sf] Ps sfo{qmddf ;]gf ;+;b / k|wfgdGqLsf] cwLgdf ePsf] / /fhfsf] cwLgdf gePsf] s'/f ub{} lx8\g' t/ ;]gfsf] ultljlw k"/} o;sf] ljkl/t x'g'n] dGqL k'g klg jftf{lj/f]wLx?sf] 3]/faGbLdf kg{ nfu]sf] z+sf gful/s ;dfhn] ug{ yfn]sf] 5 . jftf{nfO{ cl3 a9fpgsf] nflu dGqL k'g cu|;/ eP/ nfUg' ePsf] xf] eg] ;QfkIfsf HofbtL t'?Gt /f]s]/ cfrf/;+lxtfsf] k"0f{ kfngf u/fpg' clgjfo{ 5 .

    cfrf/;+lxtf 3f]if0ff ePkl5 jftfj/0f /fd|f] agfpg'sf] ;§f ljufg{] sfddf b]zL–ljb]zL zlQmx? klg nfluk/]sf] a'lemG5 . ef/t / cd]l/sf g]kfndf zflGt :yfkgf ePsf] b]Vg rfxb}gg\ . pgLx?sf] :jfy{ oxf“ u[xo'4 rfn' xf];\, xltof/ a]Rg kfOof];\ / cfºgf] :jfy{ k"/f ug{ kfOof];\ eGg] /x]sf] 5 .. oxL d];f]df xltof/sf dflkmofx? ;QfkIfnfO{ zflGtsf] jftfj/0f agfpg glbg nfluk/]sf] atfOG5 . xfn} /fhfsf] ef/t e|d0f z'? ePkl5 jftf{sf] jftfj/0f agfpg eGbf klg ljufg{ rGb ;/sf/ nfluk/]sf] 5 . /fhf ef/tsf] tLy{ ofqf gfd lbP/ /fhgLlts e|d0fdf nfu]kl5 ;]gf / k|x/Lsf ultljlw jftf{ ef“8\g] lbzfdf pGd'v 5g\ . h;sf] pbfx/0f ut zlgaf/ nlntk'/sf] uf]6Lv]ndf cfof]lht zflGtk"0f{ uf]nd]r ;Dd]ngdf ePsf] w/ks8 / k'g/fj]bg cbfntsf] cfb]zdf l/xf ePsf ;nf{xL sf/fuf/sf cf:yfsf aGbLnfO{ sf/fuf/s} u]6af6 ;dfpg' / 7fp“ 7fp“sf zxLb :df/s eTsfpg' xf] . oL / o:tf k|sf/sf cfrf/;+lxtf pNn+3gsf ;o eGbf a9L 36\gf cfkm" ;dIf cfPsf] dfcf]jfbL ljb|f]xL kIfn] atfPsf] 5 .

    o'4lj/fdsf] 3f]if0ffkl5 dfcf]jfbL ljb|f]xLsf tkm{af6 sxL+ klg pgLx?sf ;]gf c/fhs 9+un] k|:t't ePsf 5}gg . kf6L{ lgb{]zgnfO{ OdfGbf/Lk"j{s kfngf u/]sf 5g\ . dfcf]jfbL hg;]gfsf ;jf{]Rr sdf08/ s= k|r08n] hf/L ug{' ePsf] lgb{]zgnfO{ kfngf u/]/ hg;]gf ljsf; lgdf{0f / hgsfo{df h'6]sf 5g\ . cfºgf ;]gfWoIfsf] lg0f{osf] k"0f{ kfngf cg'zfl;t 9+un] u/]/ hg;]gfn] cfd gful/ssf] dg lht]sf 5g\ . ljrf/, cg'zf;g / hgtfk|ltsf] st{Joaf]wsf sf/0f hg;]gf zflGtk"0f{ tl/sfaf6 g]kfnL hgtfn] vf]h]sf] cu|udgsf] af6f] b]vfpg k|lta4 eP/ nfu]sf] 5 . t/ ;QfkIfsf ;]gf / k|x/Ln] ljb|f]xL kIfsf hg;]gfn] kfngf u/]sf] cg'zf;gnfO{ x]/]/ cfºgf unt c/fhstfjfbL sfd sfjf{xL /f]Sg'kb{5 . o:tf sfo{ aGb u/]df zflGt jftf{df g} an k'Ub5 . xfnsf lbgdf ;QfkIfsf ;]gf / k|x/Ln] s'/f Pp6f / sfd csf{] ug{] u/]sf] kfOG5 . ;QfkIfsf ;]gfn] cfºgf  lj1lKtdf zflGtjftf{nfO{ ;xof]u ug{] s'/f u/] klg Jojxf/df To; ljkl/tsf sfd u/]sf] cfd gful/sn] b]v]sf 5g\ .. ;QfkIfsf ;]gf zflGtk"0f{ cfd;efdf hfg], vfgtnf;L ug{] / zxLb:df/s eTsfpg] sfddf nfUg'n] jftf{sf] jftfj/0f ljufg{ g} pBt /x]sf] a'‰g ;lsG5, olb x}g eg] o:tf sfo{ lsg eO/x]sf 5g\ < o;af/]df ;QfkIfsf jftf{ ;+of]hs k'gn] klg ;fj{hlgs ?kdf o:tf ultljlw /f]Sg kxn ug{' cfjZos 5 .

    jftf{sf] jftfj/0f ljufg{ ;QfkIfsf ;'/Iff c+u nflu/x]sf] a]nfdf To;nfO{ an k'¥ofpg] cleJolQm dGqL gf/fo0fl;+x k'gn] ug{' x'“b}g / To:tf sfo{ /f]Sg cljnDa kxn ug{'kg{] cfjfh zflGtsfdL g]kfnLsf] 5 . dGqL k'gn] xfn}sf lbgdf dfcf]jfbLn] cfºgf dfu yKb} nu]sf] s'/f ug{' 5nsk6s} Pp6f kf6f] xf] . ljb|f]xL kIfn] a]kQf kfl/Psfx?sf] ;fj{hlgs, lx/f;tdf /x]sf s]Gb|Lo g]tfsf] l/xf / jftf{ 6f]nLsf g]tfx?sf] d'2f lkmtf{ ePdf t'?Gt} jftf{sf] 6]a'ndf a:g cfkm" tof/ /x]sf] atfp“b} cfPsf 5g\ . o;df ljb|f]xL kIfsf] c3{]NofO b]lvb}g . ;f“Rr} jftf{k|lt ;QfkIf OdfGbf/ 5 eg] p;n] cfrf/;+lxtfsf] kfngf u/fpg k'g cem cu|;/ eP/ nfUg'k5{ . aflx/ jftf{sf] s'/f ub{} lx8\g] t/ ;QfkIf g} jftf{ ljyf]Ng nfu]df zflGtsfdL g]kfnL hgtfn] pgLx?nfO{ dfkm lb+b}gg\ .

    ;ft jif{sf] eLif0f o'4sf bf}/fgdf zlQmzfnL ag]sf] ljb|f]xL dfcf]jfbL kIf cfh h;/L ;+od aGb} zflGtk"0f{ 9+un] g]kfnL hgtfsf] d'xf/ km]g{ nfluk/]sf] 5, ;QfkIfn] klg ljgf 5n5fd Tof] lbzflt/ cfkm"nfO{ cl3 a9fpg' clgjfo{ 5 .. olta]nf zflGtsf] afws hf] aG5, To;sf] kl/0ffd p;}nfO{ cfTd3ftL sbd aGg k'Ug]5 .

       b]zL–ljb]zL zlQmsf sf“wdf r9]/ g]kfnL hgtfsf] hgrfxgf ljkl/t jftf{ ef“8\g] s;/t ;QfkIfn] u/]df hgzlQmsf cufl8 pgLx? g} dfl/ofd]6 aGg'kg{]5 . of] s'/fnfO{ a]n}df ;QfkIfn] Wofg lbg' clgjfo{ 5 . hgtfsf] rfxfgf ljkl/t d'n'snfO{ u[xo'4 yf]kg{ vf]Hg] ;QfkIf Oltxf;df sxL ;kmn ePsf] 5}g .

dfcf]jfbL / ;QfkIfaLr ;xdlt ePsf cfrf/–;+lxtfsf a'Gbfx?

w  jftf{sf] dfWodaf6 ;d:ofsf] zflGtk"0f{ lgsf; vf]Hg b'j} kIf k|lta4 / k|oTg/t /xg],

w  /fli6«o lxtk|lt ;+j]bgzLn /x“+b} dxTjk"0f{ lg0f{o ubf{ cfd ;xdlt sfod ug]{,

w b'j} kIfaf6 ;a} k|sf/sf lx+;fTds an k|of]usf ultljlw aGb ug]{ / hg;d'bfodf ;Gqf; km}ng] u/L ;z:q ;]gfsf] kl/rfng / k|of]u gug]{,

w  b'j} kIfn] ;+j]bgzLn IF]qdf Ps–csf{df pQ]lht kfg]{ vfnsf ultljlw gug]{,

w Ps–csf{sf] sAhfdf /x]sf JolQmx?nfO{ b'j} kIfn] qmlds ?kdf l/xf ub}{ hfg],

w b'j} kIfn] hglxtsf lgoldt sfd zflGtk"0f{ 9+un] ug]{ ljifodf s'g} afwf–Jojwfg gug]{,

w ;/sf/L ;+rf/–dfWodaf6 b'j} kIfsf ljrf/x? lgikIf 9+un] k|jflxt ug]{,

w ;+rf/– dfWodaf6 jftf{ tyf zflGt k|s[ofnfO{ k|lts"n c;/ kfg]{ vfnsf cleJolQm s;}n] gug{] . cf–cfºgf cf:yf cg';f/sf /fhg}lts k|rf/–k|;f/ ubf{ lzi6 tyf dof{lbt efiffsf] k|of]u ug{ Wofg lbg],

w s;};+u OR5f ljk/Lt lhG;L jf gubL rGbf / cfly{s ;xof]u gp7fpg],

w jftf{ cjlwe/ x8\tfn, aGb jf rSsfhfd h:tf sfo{qmdx? gug]{ t/ zflGtk"0f{ 9+usf ;ef–h'n';x? ug{ ;lsg],

w cgfjZos vfgtnf;L ug]{, lu/ºtf/L ug]{, ckx/0f ug]{ h:tf sfo{x? b'j} kIfn] aGb ug]{,

w  o'4–lj/fdsf] cjlwe/ b]zdf zflGt–Joj:yf sfod ug{ b'j} kIfn] Ps–csf{nfO{ ;xof]u ug]{,

w vfBfGGf, cf}iflw TFyf b}lgs pkef]usf j:t'x? cf];f/–k;f/ ug{ aGb]h gnufpg],

w gful/sx?sf] Ps :yfgaf6 csf]{ :Yffgdf :jtGqtfk"j{s cfjt–hfjt ug{ kfpg] clwsf/sf] xgg\ b'j}kIfn] gug]{,

w cfd hgtfn] k|fKt u/]sf df}lns xssf] pkef]u ug{df s'g} lsl;dsf] afwf–lj/f]w gug]{,

w jftf{df ;+nUg x'g] b'j} kIFsf JolQmx?sf] cfudg, ultljlwdf s'GF} k|sf/sf] afwf–Jojwfg gug]{,

w lj:yflkt ePsfx?nfO{ cf–cfºgf] 3/ kms{g] / zflGtk"0f{ 9+un] k'g:yf{lkt x'g] sfo{df b'j} kIfn] ;xof]u ug]{,

w b'j} kIfsf] ;xdltn] cfrf/–;+lxtfsf] cg'[udg 6f]nL agfpg],

w cfrf/–;+lxtfdf s'g} ;+zf]wg ug'{ kg]{ ePdf b'j} kIfsf] ;xdltdf dfq ug]{,

w cfrf/–;+lxtfsf] JofVofdf s'g} ljjfb b]vf k/] b'j} kIF a;L ;dfwfg ug]{,

w b'j} kIfs]f ;xdltaf6 cfrf/–;+lxtfsf] cGt ug{ ;lsg],

w  of] cfrf/–;+lxtf tTsfn nfu" x'g]5 / x:tfIf/ ePsf] ldltaf6 tLg xKtfleq k"0f{ ?kdf nfu" e};Sg'kg]{ 5 .   q